|
|
Hér segir frá hádramatískri ævi og ástum nornar, skálds og eilífðarblóms. Að gefnu tilefni skal tekið fram að það er einlæg sannfæring höfundar að góð saga sé ekki verri þótt hún sé login.
«
september 2011 | Forsíða
| nóvember 2011
»
Sóley Tómasdóttir hefur áður vakið athygli á drottnunaraðferðunum fimm sem notaðar eru til að gera lítið úr málflutningi kvenna og gerir það nú enn og aftur.
Þetta er þörf lesning og sérstaklega er athyglisvert að skoða hvernig feministar víða um heim hafa beitt þessum aðferðum gegn þeim konum sem eru ósammála þeim eða gagnrýna aðgerðir þeirra. Í ljósi umræðu sem átt hefur sér stað síðustu vikuna, er við hæfi að skoða hvernig þessum aðferðum er beitt í umræðunni um vændi.
1. Að gera fólk ósýnilegt
Hjá feminstum gengur þetta svo langt að þær láta sér ekki nægja að hundsa málflutning frjálsra kvenna í kynlífsþjónustu, heldur er tilvist þeirra afneitað. Staðhæft, þrátt fyrir skýrar sannanir um allt annan veruleika að engin kona velji sér vændi að atvinnu. Auk þess er gengið fram hjá fólki í þessum störfum þegar fjallað er um málefni þess á opinberum vettvangi.
Rannsóknir á vændismarkaðnum sniðganga iðulega hátekjukonur í kynlífsþjónustu, svo sem fylgdardömur og sjálfstætt starfandi "call-girls" sem og millistéttarkonur sem vinna á tiltölulega snyrtilegum vændishúsum, nuddstofum og strippstöðum. Látið er líta út fyrir að hin ömurlegasta mynd götuvændis sé sannleikurinn í hnotskurn, hinar eru einfaldlega ekki til.
2. Að gera fólk hlægilegt
Hér er áhugavert að skoða hugtakið "hamingjusama hóran". Þegar rætt er um sjómenn, byggingarverkfræðinga og tískuhönnuði, þykir sjaldan ástæða til að velta því fyrir sér hvort þetta fólk er hamingjusamt eður ei. Hvort sem tiltekin störf eru samfélaginu lífsnauðsynleg eða eitthvað sem flokka má sem hégóma, snýst umræðan um fólk í þessum störfum um launakjör þess, öryggi og vinnuaðstæður. Jafnvel þegar þetta er allt saman óviðunandi, felst lausnin í því að bæta úr því. Ekki er einu sinni inni í myndinni að reyna að uppræta starfsemina með þeim rökum að hamingjusamir sjómenn séu ekki til enda er fullorðnu fólki almennt treyst til þess að meta það sjálft hvort starfsánægja þess sé nógu mikil til að halda áfram í sömu vinnu. Í öllum öðrum greinum en klámi og kynlífsþjónustu er talið eðlilegt að fólki leiðist stundum í vinnunni og eigi jafnvel af og til ömurlega daga.
Hugtakið "hamingjusama hóran" er ekki komið frá þeim sem vinna við kynlífsþjónustu, heldur þeim sem vilja gera lítið úr þeirri hugmynd að nokkur vilji vinna jafn ómerkilegt starf. Hóra sem segist vera ánægð með sitt hlutskipti er ekki marktæk, hún er hlægileg, í skársta falli fórnarlamb vondra karla sem eru búnir að heilaþvo hana. Skoðanir hennar byggja á svo lítilvægum þáttum sem afkomu hennar og sjálfsákvörðunarrétti. Afleiðingarnar af þessari drottnunaraðferð eru þær sömu fyrir hórur og aðrar konur, þær eru tregar til að ræða viðhorf sín á opinberum vettvangi og skyldi nokkurn undra?
3. Að leyna upplýsingum
Þegar feministar fjalla um klám- og kynlífsiðnaðinn, láta þeir sér ekki nægja að leyna upplýsingum heldur ganga þeir svo langt að falsa staðreyndir. Bullið, ýmist afrakstur "rannsókna" sem sniðganga vísindalegar aðferðir eða bara hreinn og klár uppspuni, er svo sett fram í formi skýrslna eða fræðirita og fjallað um það sem vísindi, staðreyndir og niðurstöður rannsókna. Ég hef í fyrri pistlum bent á ýmis dæmi sem ratað hafa inn í íslenska fjölmiðla. Einnig bendi ég þeim sem áhuga hafa á ýkjum feminista á að kynna sér bók Christinu Hoff Sommers, "Who Stole Feminism" þar sem m.a. er fjallað um nokkur sláandi dæmi um staðreyndafalsanir.
4. Tvöföld refsing
Sé einhverjum legið á hálsi fyrir val sitt og forgangsröðun í lífinu, þá er það hóran. Einkum eru það millistéttarmellunar sem þarf að refsa. Þessar sem eru nógu vel að sér til að þora að tala, þessar sem eru að reyna að eyðileggja þá heilögu hugmynd að karlmenn séu einfaldlega ógeð. Þær eru að vísu eins og allar aðrar mellur, í raun og veru fórnarlömb. Vorkunnarverð grey sem innst inni vilja alls ekki vera svona miklar druslur og hefðu aldrei tekið slíka ákvörðun nema af því að einhver illmenni voru búin að nauðga þeim og taka þar með frá þeim alla sjálfsvirðingu (en eins og allir vita er sjálfsvirðing kvenna staðsett í píkunni) sem og hæfileikann til að hugsa sjálfstætt.
Millistéttarmellurnar eru að því leyti verri en hinar druslunar að þær eru ekki bara fársjúk fórnarlömb heldur eru þær í þokkabót nógu gráðugar til að berjast fyrir rétti sínum. Þar með eru þær ekki bara geðveikar heldur til viðbótar eigingjarnar og skeytingarlausar um allar þær milljónir kvenna sem þrá ekkert heitar en að þeim verði gert ófært að framfleyta sér.
Gleðikonan stendur frammi fyrir því að engin ákvörðun sem hún tekur er rétt. Ef hún hættir, er eina tæka skýringin sú að líf í vændi sé óbærilegt. Í tilviki hórunnar er útilokað að hún hafi bara orðið leið á starfinu og þessvegna leitað á önnur mið eins og hendir fólk í öllum störfum. Fórnarlambsstimpillinn mun alltaf loða við hana. Ef hún ákveður að halda áfram er það líka merki um að hún sé fórnarlamb, þá er hún svo rosalega sjúk að hún bara kemst ekki út úr þessu. Ef hún mótmælir stigmanu og frábiður sér afskipti bjargvættanna, er hún of skemmd til að vita hvað er henni fyrir bestu eða í skársta falli að svíkja einhvern heilagan málstað sem hún þó hefur ekki svarið neina hollustu. Ef hún þiggur hjálp er hún lifandi sönnun þess að allar mellur séu fórnarlömb sem þurfi á afmellunarmeðferð feminista að halda og hún er svo fengin til að vitna um reynslu sína í dv, þar sem dregin er upp mynd af algerum aumingja sem hefur flotið sofandi að feigðarósi og hefur enga stjórn á sínu eigin lífi.
5. Að framkalla skömm og sektarkennd
Sennilega er fátt betur til þess fallið að framkalla skömm og sektarkennd hjá fólki en það að setja lög sem fela í sér þá hugmynd að það sé ósjálfrátt gjörða sinna. Á sama hátt og það er hinn fullorðni sem ber ábyrgðina á því að eiga mök við barn, er það viðskiptavinurinn sem ber ábyrgð á því að konan selur blíðu sína. Konan er, eins og barnið, óábyrg, ófær um að taka ábyrgð á eigin kynhegðun. Hún er ekki gerandi í eigin lífi, heldur viðfang. Virðingarstaða hennar er sú sama og grunnskólabarns. Það er óþarfi að spyrja hana álits, bjargvættirnar tala um hana en ekki við hana, ákveða hvað er henni fyrir bestu án samráðs við hana. Hún er stimpluð:
-óábyrg
-sjálfsvirðingarlaus
-ófær um að meta aðstæður sínar
-ófær um að hafa skoðanir á eigin lífi
-ófær um að stjórna eigin lífi
-líkleg til að vera geðveik og eða heilaþvegin eftir vonda lífsreynslu
-líkleg til að vera fársjúkur fíkill
-ýmist fórnarlamb fátæktar eða siðblind af græðgi.
Rétt'upp'hend, allir sem telja að eitthvað af þessu sé til þess fallið að vekja skömm og sektarkennd.
Mér gramdist þegar hugmyndir um sjónvarpsþátt fyrir konur sem hafa áhuga á einhverju öðru en tísku og karlmönnum fengu engar undirtektir. Ekki af því að sé ekki allt í lagi með þátt um þessa hluti sem almennt er viðurkennt að höfði til kvenna, heldur finnst mér bara svo sjúkt og rangt að svo fáari konur taki þátt í því að móta samfélag sitt og ég held að það þurfi kannski aðeins öðruvísi efni til að höfða til okkar en karlmanna. Þessvegna vildi ég sjá svoleiðis þátt. Þátt sem vekur áhuga minn á t.d. efnahagsmálum, skipulagsmálum og öðrum hlutum sem koma mér við en ég eyði litlum tíma í að setja mig inní og enn minni tíma í að tala um.
Mér finnst ekkert að því að hafa áhuga á útliti, karlmönnum o.s.frv. en ég viðurkenni að ég hafði ákveðna fordóma gagnvart þessum þætti sem Tobba og Ellý ætluðu að sjá um en varð svo á endanum bara Tobbu þáttur. Var nokkuð viss um að ég myndi allavega ekki fá mikið út úr honum. Ég var þó farin að velta því fyrir mér hvort ég hefði hrapað að ályktunum og ákvað þessvegna að gefa honum séns þegar ég kom heim til Stefáns, líklega í fyrradag og sá Tobbu á skjánum.
Þegar ég kom inn var Tobba einmitt að tala um að fólk í ræktinni yrði að klæða sig þannig að ekki sæist í hvernig nærbuxum það væri. Stuttu síðar voru áhorfendur upplýstir um að það sem þeir birta á facebook sé alheiminum sýnilegt og því sé góð hugmynd að hugsa áður en maður notar opnar netsíður sem vettvang fyrir viðkvæmar upplýsingar. Ég slökkti.
Kæru sjónvarpkarlar, Satan, Jesús og englarnir allir; ég er kona, það merkir ekki endilega að ég sé illa hugsandi. Segið mér eitthvað sem ég veit ekki. Sýnið mér eitthvað sem örvar mig, vekur spurningar, fær mig til að horfa á hlutina frá öðru sjónarmiði, hvetur mig til að lesa meira, skrifa meira, standa upp og gera eitthvað.
Konur standa sig ekki vel í samfélagsþáttöku en kannski er það ekki bara vegna þess hvað við erum gallaðar. Kannski hugsum við á aðeins annan hátt en karlar. Kannski þurfum við aðra nálgun en þið til að langa til að vera memm. Við segjum minna en þið, skrifum minna en þið, tökum síður ábyrgð, frumkvæði og áhættu, höfum minni áhrif og sækjumst síður eftir því og nei, það er ekki í lagi. Það er eitthvað að í heimi þar sem aðeins 13% greinahöfunda á Wikipedíu eru konur. Þar sem innan við 20% bloggpistla og blaðagreina um samfélagsmál eru eftir konur. Það er ekkert náttúrulögmál að konur sýni þetta áhugaleysi, það hlýtur að vera einhver önnur skýring á því. Ég veit ekki hver skýringin er en kannski er hægt að breyta þessu þótt við vitum ekki nákvæmlega hverju þetta sætir.
Ég vil sjá sjónvarpsþátt sem höfðar til kvenna sem eru búnar að afgreiða varalitinn, nærbuxurnar og facebook eða hafa kannski aldrei verið sérlega uppteknar af þessum hlutum. Kannski væri reynandi að fá konur sem hafa áhuga á efnahagsmálum, vegagerð, skipulagsmálum, fiskveiðistjórn og öðrum sviðum þar sem konur hafa lítið tjáð sig, til að matreiða fyrir okkur efni um þessa málaflokka. Kannski væri hægt að spyrja konur hvað þær vilji sjá ef ætlunin er að fjalla um efni sem nær út fyrir heimilið og vinnustaðinn. Já og facebook.
Og ef út í það er farið snýst þetta ekki bara um karla og konur. Hversu hátt hlutfall þeirra sem taka þátt í pólitík og pólitískri umræðu eru verkamenn? Iðnaðarmenn? Atvinnubílstjórnar? Ungir, gamlir, fatlaðir, fátækir? Væri hægt að framleiða efni sem höfðar meira til þessara hópa? Eða erum við kannski alveg sátt við það að þröngur hópur karla stjórni heiminum á meðan konurnar, börnin og meirihluti karlanna hanga á facebook?
Guðmundur Andri Thorsson kallar vændiskaupendur "vændismenn". Ég hef séð þetta orð sem og "vændiskarlar" notað um viðskiptavini vændiskvenna á fleiri stöðum. Skil í raun vel að fólki þyki óviðeigandi að nota orðið vændiskúnni. Það getur nefnilega átt við um fólk af báðum kynjum og þar með felur orðið ekki í sér nógu mikla áherslu á það að allur viðbjóður sé í eðli sínu karlkyns.
Það er dálítið umhugsunarvert að orðið vændiskaupandi hefur mjög lítið verið notað fyrr en á allra síðustu árum. Áður var engin þörf á því að merkja viðskiptavini vændiskvenna, þeir voru bara karlar sem heimsóttu gleðikonur. Líklega er ástæða til að finna þeim eitthvert heiti, svona til að greina illmennin frá öðlingum en ég efast þó um að vændismaður sé gott orð. Einar Steingrímsson benti á það á knúzinu í gær að þar með væri orðið flókið að finna hentugt orð yfir konu sem kaupir vændi. Soffía V. Jónsdóttir telur að það megi nota sama orð um vændiskaupendur af báðum kynjum. Hmmm.... Vændiskonur eru þar með fólk sem vinnur við vændi en vændismenn fólk (af báðum kynjum) sem kaupir það. Þetta má svo færa yfir á önnur viðskipti. T.d. bankakona = starfsmaður banka, bankamaður = sá sem kaupir banka. Gengur kannski ekki alveg upp.
Mér finnst þessi orðapæling skemmtileg. Við höfum notað hórur og hórkarlar um fólk sem hegðar sér ósiðlega (að mati fjöldans.) Hóra hefur náð bæði yfir lausláta konu sem leyfir öðrum að njóta örlætis síns frítt (og nýtur þess væntanlega með þeim) og einnig þær sem hafa tekjur af lauslæti sínu (og geta þar með ómögulega haft gaman af því.) Hórkarl er hinsvegar bara notað um graða karla sem vaða úr einu klofinu í annað en ekki þá sem rukka fyrir dráttinn. Oftar eru þeir þó kallaðir gosar eða "hustlerar", Þeir sem rukka eru aftur á móti engir hórkarlar. Ekkert ljótt við að vera gígoló og ég veit ekki til þess að til sé neitt íslenskt orð fyrir karlkyns kynlífsþjón, hvorki þann sem þjónar konum né körlum. Ég hefði haldið að vændismaður væri ágætt orð en nú er það víst notað um kúnnana. Kannski er hugmyndin sú að allir karlar séu vændsmenn þegar peningar kona við sögu, að enginn munur sé á kúk og skít þegar tittlingur er annars vegar?
Mér finnst vændi dálítið vont orð. Hvað er vændiskona eiginlega? Væn kona eða hvað? Eða kona sem er vænd um eitthvað óþægilegt? (Skotið inn kl. 23.54: Reyndar var Guðmundur Andri að benda á það á fb núna áðan að vondir menn hafi áður verið kallaðir vændismenn svo líklega er orðið viðeigandi, vændiskonur eru náttúrulega óskaplega vondar.) Mér finnst orðið hóra miklu betra en þar sem það er líka notað um lauslátar konur sem hafa ekki rænu á að rukka, er það kannski ekkert sérlega heppilegt. Orðið gleðikona sést varla lengur. Ég hætti sjálf að nota það vegna þess að mér fannst eitthvað óþægilegt við að gleðimenn væru karlar sem skemmta sér mikið en konur væru hinsvegar konur sem vinna við að skemmta körlum. Það er þessi merkingarmunur eftir kynjum sem vafðist fyrir mér eins og orðið sjálft er annars gott. Gleðikona -semsagt kona sem veitir gleði, rétt eins og hárgreiðslukona veitir öðrum hárgreiðslu.
En það er annað en bara merkingarmunurinn á gleðimanni og gleðikonu sem gerir það að verkum að orðið gleðikona er ekki æskilegt. Í dag má nefnilega helst ekki kyngera störf. Skúringakonur eru ekki lengur til. Í dag heita þær (þau) ræstitæknar. Vegavinnumenn eru heldur ekki til. Þegar fyrrum eiginmaður minn vann við að leggja gangstéttarhellur stóð "stéttatæknir" á launaseðlinum hans.
Ég legg til að við tökum þessa tæknareglu upp í klám- og kynlífsgeiranum líka. Fyrirsæta verðu þannig klámtæknir, símamella verður stunutæknir, erótískur nuddari runktæknir, strippari verður glennitæknir og hefðbundin hóra samfaratæknir. Yfirheitið að sjálfsögðu kynlífstæknir.
Og hvað á þá að kalla kúnnana? Það er út af fyrir sig dálítið umhugunarvert að það skuli yfirhöfuð vera þörf á því. Ekki höfum við nein sérstök orð yfir viðskiptavini pylsusala, byggingavöruverslana eða nuddara sem nudda aðra líkamsparta en kynfæri, þeir eru bara viðskiptavinir.
Það gengur náttúrulega ekki að tala um þá sem borga fyrir kynlíf sem "viðskiptavini". Það orð er alltof vingjarnlegt og gefur til kynna að þetta séu eðlilegir menn. Þeir sömu og skipta við Pylsuvagninn og BYKO. Við verðum að stigmatisera það, einhvernveginn. Og nú dettur mér í hug lausn. Orðið gleðikona var haft um bersyndugar konur áður en femninstar komust að þeirri niðurstöðu að allar hórur væru fórnarlömb og síður en svo glaðar, heldur þvert á móti alltaf grátandi. Það telst ekki lengur viðeigandi að nota það orð um kynlífstækna. Reyndar notum við það eiginlega ekki neitt svo hví ekki að yfirfæra þetta ljóta orð yfir á karla sem heimsækja hórur? Hættum að kalla þá vændismenn því það gæti vakið upp þá hugmynd að þeir séu, eins og allar vændiskonur, viljalaus fórnarlömb sem hafa hvorki sjálfstæðan vilja né stjórn á lífi sínu. Köllum þá frekar gleðimenn. Það gæti líka verið ágætis málamiðlun milli þeirra sem vilja að kynlífskaup séu ólögleg og þeirra sem vilja lögleiða þau. Þeir sem líta á kynlífskaup sem ofbeldi velkjast nenfilega varla í vafa um að það veiti hórkörlum sérstaka gleði að beita fórnarlömb sín ofbeldi með því að borga 25.000 kall fyrir eina sæðiskvettu.
Í vændisumræðu síðustu vikna hafa komið fram margar athyglisverðar rökleysur og rök sem gætu verið góð ef þau héldu vatni. Við skulum fara yfir helstu ástæður fyrir því að vændiskaup skuli flokkast sem glæpur:
1 Vændiskaup eru púra ofbeldi.
Þessi staðhæfing er ekki staðreynd heldur dæmi um "sannleikni". Vændiskonur líta ekki á vændiskaup sem ofbeldi. Ef er í lagi að skilgreina eitthvað sem ofbeldi enda þótt meintur þolandi upplifi það ekki þannig, þá getum við allt eins flokkað hvert það starf sem okkur felllur illa sem ofbeldi gegn þeim sem vinna það. Þannig gæti ég haldið því fram að sláturhúsavinna sé ofbeldi (gegn starfsfólkinu) af því að MÉR FINNST að fólki hljóti að þykja ógeðslegt að gramsa í innyflum.
2 Það er alltaf nauðung sem hrekur fólk í vændi, engin kona velur þetta sjálfviljug.
Þetta er rangt eins og ég hef margsýnt fram á. Sannleikin er eftir sem áður sú að þar sem margar mellur eru fátækar, á kafi í fíkniefnaneyslu og eiga að baki slæma lífsreynslu, séu þær í raun nauðugar enda þótt þær geri sér ekki grein fyrir því. Ef við ætlum að gefa þannig skít í hæfileika vændiskvenna til sjálfstæðrar hugsunar, getum við allt eins sagt að þar sem margir tónlistarmenn hafi alist upp við ömurlegar aðstæður og séu á kafi í neyslu, vilji þeir í raun og veru alls ekki þiggja laun fyrir tónlistarsköpun sína. Það er neyðin sem gerir þá að tónlistarmönnum, hvað svo sem þeir sjálfir segja af því að MÉR FINNST að það hljóti að vera orsakasamband milli tónlistarbransans og dópneyslu.
3 Bein tengsl eru milli mansals og vændis og kúnninn veit því aldrei hvort hann er að kaupa sér afnot af þræl eða frjálsri konu.
Eins og ég hef sýnt fram á er langt frá því að hægt sé að flokka allan innflutning vændiskvenna sem mansal. Þær skilgreina sig sjálfar sem farandvændiskonur og sjá kynlífsþjónustu sem leið út úr neyðinni. Þrælahald er til í öllum greinum og sennilega algengara í vændi en flestum öðrum greinum. Eins og ég hef margsinnis bent á þá væri hægt að gefa vændishúsum og strippstöðum gæðavottorð ef þessi starfsemi væri lögleg, þannig að kúnninn gæti þá verið viss um að hann væri ekki að níðast á neinum. Á sama hátt er hægt að koma í veg fyrir að fólk kaupi óafvitandi framleiðslu frá barnaþrælabúðum, með því að votta mottur og annan vefnað. En sannleiknin lætur ekki á sér standa. Það er nefnilega ekki hægt að fara þá leið að merkja fatnað með stimplinum "engin börn komu að framleiðslu þessarar vöru" ef MÉR FINNST að þeir sem framleiða mottur séu of vitlausir til að fatta að þeir eru í raun börn.
4 Fólk ætti ekki að njóta sjálfsákvörðunarréttar til að gera eitthvað sem mér finnst ósiðlegt. T.d. ætti fólk ekki að mega taka pening fyrir kynlíf, ekki frekar en það má taka pening fyrir að láta lemja sig.
Reyndar eru hnefaleikar víða löglegir sem og ýmsar aðrar íþróttir sem fela í sér mikla hættu á líkamsmeiðslum. Sennilega er mun algengara að boxarar slasist í vinnunni en hórur. Eftir sem áður eru hnefaleikakappar frjálisr menn. Þeir hafa tekið ákvörðun sem mér finnst verulega galin og ég vildi gjarnan sjá að þeir sem fara út í box bara vegna fátæktar, ættu kost á því að verða bankastjórar og lögfræðingar en þó svo það væri í boði eru allaf til menn sem vilja stunda box. Það má deila um hversu siðlegir hnefaleikar eru en með sannleikni þeirra sem berjast gegn kynfrelsi kvenna og ráðstöfunarrétti þeirra yfir eigin líkama, mætti segja; hnefaleikar eiga ekki rétt á sér af því að MÉR FINNST ósiðlegt að einhver fái pening fyrir að láta lemja sig.
5 Fólk ætti ekki að njóta sjálfsákvörðunarréttar til að gera eitthvað hættulegt eins og t.d. að stunda vændi eða selja úr sér líffæri.
Það var Jenný Anna sem kom fram með þessa bráðskemmtilegu sannleikni. Mér finnst líkingin að vísu verulega langsótt eins og ég kem að í svari til hennar en það er nú ekki eins og sé skortur á löglegum en þó hættulegum atvinnugreinum. Það má t.d. deila um það hversu siðlegt er að leyfa það að fólk hafi tekjur af íþróttum eins fimleikum sem hafa í för með sér töluverða hættu á meiðslum og jafnvel varanlegum skaða. Barnungar telpur eru látnar ofbjóða líkama sínum, þær byrja jafnvel ekki á blæðingum fyrr en um 16 ára aldur, þjálfarar þeirra græða á því að halda þeim sem lengst við efnið og íþróttafélögin sjá sér hag í því að gera þær út til keppni. Reyndar er umdeilanlegt hversu hættulegt það er að stunda vændi því þær vændiskonur sem verða fyrir líkamsárásum og deyja fyrir aldur fram stunda oftar en ekki áhættulíferni sem þarf alls ekki að vera fylgifiskur vændis. Ef það að vændi sé hættulegt er samt sem áður ástæða til að banna það, þá get ég með sömu sannleikni sagt að fimleikar eigi að vera ólöglegir af því að MÉR FINNST að annað fólk eigi ekki að hafa rétt til að stofna heilsu sinni í hættu.
6 Kynlíf er ekki mannréttindi.
Nei, það er rétt. Mannréttindi eru réttindi sem allir menn eiga að njóta, hvort sem þeir verðskulda þau eða ekki. Mannréttindum er ætlað að tryggja fólki rétt til lífs og mannúðlegrar meðferðar en þau ná ekki yfir nautnir. Ég hef heldur ekki heyrt neinn tala um kynlíf sem mannréttindi nema þá sem eru að reyna að gera lítið úr málflutningi þeirra sem vilja tryggja vændiskonum rétt til aðtaka eigin ákvarðanir. Hitt er svo annað mál að þótt kynlíf sé ekki mannréttindi, þá eru kynhvötin og þörfin fyrir ástúðlega snertingu grunnþarfir. Grunnþarfir á sama hátt og þörfin fyrir að borða sér til ánægju. Við getum flokkað það sem mannréttindi að fá næringu (þótt það sé enn ekki komið inn í mannréttindasáttmála.) Tilbreyting hvað varðar bragð og áferð fæðunnar er hinsvegar ekki ekki mannréttindi sem á skilyrðislaust að tryggja öllum alltaf en engu að síður grunnþörf sem við hljótum að reyna að mæta. T.d. með því að skapa landbúnaðar- og viðskiptaumhverfi sem býður upp á fjölbreytt fæðuúrval og bjóða þeim sem ekki geta stjórnað því sjálfir hvað þeir láta ofan í sig (t.d. á sjúkrahúsum og öðrum stofnunum) upp á annað og betra en bragðlaust næringarduft. Þeir eru til sem eiga ekki kost á því kynlífi sem þeir hafa þörf fyrir nema borga fyrir það. Fatlaðir hafa oft takmarkaðan ef nokkurn aðgang að kynlífi. Fólk sem er óframfærið, félagslega einangrað og/eða óheppið í útliti á stundum erfitt með að verða sér úti um maka. Fólk sem hefur sérþarfir á þessu sviði (t.d. þörf fyrir að láta berrassaða konu með grísagrímu stinga títuprjónum undir táneglurnar á sér) lendir líka í erfiðleikum með að finna bólfélaga sem henta því. Ef við ætlum að uppræta kynlífsþjónstu með þeirri sannleikni að kynlíf sé ekki mannréttindi get ég allt eins sagt að það ætti að banna kjötát alfarið, þar sem það er ekki lífsnauðsynlegt og MÉR FINNST að fólk geti bara étið kál.
Ég gæti haldið áfram lengi dags en öll rök nærbuxnafeminsta ber að sama brunni; vændi á að vera ólöglegt af því að MÉR FINNST að það eigi að vera það. Staðreyndir skipta engu máli. Rannsóknir skipta engu máli. Og það sem allra minnstu máli skiptir eru skoðanir þeirra sem veita þessa þjónustu og nýta sér hana. Þessi hugmynd kallast truthiness eða í minni þýðingu "sannleikni".
Fyrir um 10 árum vöknuðu götumellur í Stokkhólmi upp við langþráðan draum. Þær þurftu ekki lengur að mæta í vinnuna. Vændiskaup höfðu verið gerð ólögleg og allir fantarnir sem áður höfðu keypt þjónustu þeirra voru farnir heim að runka sér.
Hórunar æptu af gleði. Loksins, loksins voru þær frjálsar. Og hórurnar slitu heróínsprauturnar úr handleggjum sínum, söfnuðu saman klinki og skutu þannig saman í blómvönd handa sænska feministafélaginu, fengu heiðarleg láglaunastörf við að þrífa skítinn undan bjargvættum sínum og öðrum góðborgurum og skrimtu hamingjusamar á hungurriminni upp frá því. Í dag ríða þær eingöngu í sjálfboðavinnu enda dettur ekki nokkrum manni í hug að fara illa með þær fyrst þeir þurfa ekki lengur að borga.
Já svona er nú reynsla Svía af glæpvæðingu vændiskaupa. Eða ekki.
Um daginn var mér bent á að kynna mér opinbera skýrslu um reynsluna af sænsku leiðinni. Skýrslan ber það með sér að tilgangur hennar sé sá að sýna fram á að lögin séu góð, fremur en að gefa hlutlæga mynd af reynslunni. Þetta sést m.a. á orðfarinu sem notað er. Ekki er reiknað með þeim möguleika að fólk í kynlífsþjónustu hafi sjálfstæðan vilja og hafi tekið upplýsta ákvörðun um að leggja þessi störf fyrir sig heldur er talað um fólk sem "leiðist út í" vændi eða "sætir" vændi en það eru einmitt þessar hugmyndir sem búa að baki lögunum.
...människor som är eller riskerar att bli indragna i prostitution och andra former av sexuellt
utnyttjande.
Gleðilegasta niðurstaða skýrslunnar er sú að ekkert sérstakt bendir til þess að glæpvæðingin hafi haft meira ofbeldi í för með sér. Fyrir gildistöku glæpvæðingarlaganna höfðu sænskar hórur áhyggjur af því að bann við kynlífskaupum yrði til þess að fæla frá æskilegustu viðskiptavinina. Þær reiknuðu hinsvegar ekki með því að þau hefðu fælingarmátt gagnvart ofbeldsmönnum sem skeyta almennt litlu um lög hvort sem er. Sömu áhyggjur komu upp í Noregi en vitanlega tóku norskir bjargvættir ekkert tillit til þess frekar en kollegar þeirra í Svíþjóð. Rannsókn frá Bergen leiðir í ljós sömu niðurstöðu og sænska rannsóknin,; konurnar eru að vísu óöruggari og hræddari en fyrir glæpvæðinguna en hlutfallslega hefur ofbeldisákærum ekki fjölgað.
Þótt ofbeldisákærum hafi ekki fjölgað, styðja þessar rannsóknir engan veginn þá kenningu að lögin hafi góðar afleiðingar fyrir fólkið sem sem þau eiga að vernda (sama fólk og barðist gegn þeim, er hundóánægt með þau og vill afnema þau.) Kannski styðja þessar niðurstöður bara það sem mig hefur lengi grunað, að karlmenn leiti til vændiskvenna til þess að fá útrás fyrir kynhvöt sína en ekki hina alræmdu karlmannlegu ofbeldishneigð. Kannski er þetta líka til marks um að jafnvel hinir prúðustu menn láti lögin ekki stöðva sig í því að leita sér kynlífsþjónustu.
Vandséð er af þessari skýrslu hvað á að hafa "áunnist " með glæpvæðingu vændiskaupa. Markmiðið var að draga úr eftirspurn og uppræta þannig vændi en í skýrlsunni kemur fram að ekki sé hægt að segja til um hvort lögin hafi haft áhrif á umfang vændis í Svíþjóð.
Slutsatsen är att det är svårt att se någon klar linje när det gäller förändringen och rapporten ger inte något entydigt svar på frågan om prostitutionens omfattning har ökat eller minskat.
Það er heldur ekkert vitað um áhrif laganna á mansal.
I 2007 års rapport avstod Rikskriminalpolisen från att presentera några siffror och pekade särskilt på att antalet domar från år till år i sig inte kan ligga till grund för att konstatera ökningar eller minskningar av människohandel eller koppleriverksamhet. Sådana uppgifter, menade man, visar mer på
vilka prioriteringar polisen gör, vilka resurser man har och hur problembilden ser ut i olika delar av landet. Även i Rikskriminalpolisens senaste rapport sägs att det är svårt att uppskatta hur många som kan ha varit offer för människohandel i Sverige under åren 2007 och 2008.
Ekki nóg með það, heldur er engin leið að komast að því hvaða áhrif lögin hafa haft, ef nokkur á aðra flokka kynlífsþjónustu en götuvændi.
När det gäller sådan inomhusprostitution där kontakterna tas t.ex. på restauranger, hotell, sexklubbar, eller massageinstitut är kunskapen om i vilken omfattning den förekommer begränsad. Några närmare undersökningar eller studier har såvitt vi kunnat finna inte heller genomförts beträffande dessa former av prostitution under de senaste tio åren.
Svíar vita semsagt ekki rassgat um áhrif glæpvæðingarinnar en þó má reikna með að færri farandvændiskonur hafi komið til Svíþjóðar eftir gildistöku laganna. Þessi umfangsmikla rannsókn sem nær til 150 landa, staðfestir það sem rökréttast er að álykta; lögleiðing eykur umfang vændis og þar með umfang "human trafficking" (sem er ekki það sama og mansal.) Hinsvegar virðast lögin ekki hafa nein áhrif á hlutfall útlendinga í vændi.
Það þarf ekki að koma neinum á óvart að flutningur vændiskvenna til ríkra landa er mun vinsælli en til fátækra landa. Það að pólsk kona kjósi frekar að vinna við vændi í Þýskalandi en í Súdan, skýrist t.d. ekki aðeins af hinni frjálslegu löggjöf Þjóðverja heldur ekki síður af því að lífskjör í þessum löndum eru engan veginn sambærileg. Glæpvæðing vændiskaupa dregur ekki úr flutningi vændisfólksfólks (viljugs eða nauðugs) á milli landa en við getum sennilega státað af þeim vafasama heiðri að hafa lokað leiðum til ríkra landa fyrir farandvændiskonum.
En það skiptir engu máli því þegar allt kemur til alls snúast þessi lög ekki um hagsmuni vændiskvenna heldur siðferði, pólitíska rétthugsun og trúarbrögð femnista. Þetta má t.d. ráða af hinu fullkomna skeytingarleysi sem þessum konum er sýnt þegar þær reyna að koma sjónarmiðum sínum áleiðis. Ekki er hlustað á kambódískar vændiskonur sem heyja sína baráttu gegn lögum sem banna "human trafficking" undir slagorðinu "save us from our saviours"

Þessar kambódísku vændiskonur hafa ekki áhyggjur af "mansali." Þær vilja fá frið fyrir bjargvættum sínum og hjálp heiðarlegra melludólga til að komast til Vesturlanda og vinna við mannúðlegri aðstæður og hærri laun.

Þolendur björgunaraðgerða (meint fórnarlömb mansals sem voru send nauðug heim til Thailands eða sneru þangað aftur eftir að þeim var gert ókleift að framfleyta sér annarsstaðar) unnu þetta veggspjald í von um að koma bjargvættum sínum í skilning um að til að hjálpa fólki er nauðsynlegt að hlusta á það. Skilaboðin eru þessi:
• We lose our savings and our belongings.
• We are locked up.
• We are interrogated by many people.
• They force us to be witnesses.
• We are held until the court case.
• We are held till deportation.
• We are forced re-training.
• We are not given compensation by anybody.
• Our family must borrow money to survive while we wait.
• Our family is in a panic.
• We are anxious for our family.
• Strangers visit our village telling people about us.
• The village and the soldiers cause our family problems.
• Our family has to pay ‘fines’ or bribes to the soldiers.
• We are sent home.
• Military abuses and no work continues at home.
• My family has a debt.
• We must find a way back to Thailand to start again.
Litla athygli veita bjargvættirnar ákalli þeirra fátæku kvenna sem sjá vændi sem leið, yfirleitt einu leiðina sem konur eiga kost á, til þess að komast út úr örbirgðinni. Þeir sem á annað borð viðukenna að til sé fólk sem stundar vændi á eigin forsendum, halda því yfirleitt fram að einu stuðningsmenn lögleiðingar séu illa innrættir vændiskúnnar og millistéttarhórur sem sé slétt sama um eymd og þrælahald. Trúarjátning feminista "engin kona velur sér vændi sjálfviljug" skal standa hvað sem raular og tautar. Hið rétta er þó að samkvæmt þessari ágætu skýrslu hefur minnihluti þeirra sem vinna við kynlífsþjónustu áhuga á að hætta, 67% kvennanna sögðust hafa farið út í þetta aðallega vegna forvitni (þessi ástæða á þó aðeins við um þær sem vinna innandyra) og aðeins í 6% tilvika er vond reynsla gefin upp sem ástæða fyrir síðustu pásu.
Þegar nánar er að gáð, verður ekki betur séð en að mannúðarþáttur glæpvæðingarinnar sé frekar vafasamur. Þannig fagnar sænska skýrslan banni við vændiskaupum með þeim rökum að götuvændi sé ekki eins áberandi og fyrir gildistöku laganna, ásamt því að leggja til harðari refsingar við vændiskaupum enda þótt Svíar viti mæta vel að þyngd refsingar hefur sáralítil ef nokkur áhrif á líkur þess að menn brjóti af sér. Það sem sænska skýrslan svarar ekki og það sem enginn virðist hafa neinar áhyggjur af er svo aftur spurningin; hvar eru þær konur í dag sem áður stunduðu götuvændi í Svíþjóð?
Af einhverjum ástæðum sem varla tengjast mannréttindasjónarmiðum, virðist það ekki vera neitt áhyggjuefni, hvað varð um hórurnar. Aðalmáli er að þessar druslur eru ekki lengur áberandi á götum stórborga.
Ég er ósammála Friðriki Smára, yfirmanni rannsóknarlögreglunnar, um að almennir borgarar eigi ekki að taka lögin í sínar hendur. Þvert á móti finnst mér það bara gott mál. Þ.e.a.s. að almennir borgarar sinni þeirri rannsóknarvinnu sem löggan vanrækir. Ég vil helst ekki sjá almenna borgara taka að sér að dæma og refsa þótt vissulega megi deila um hæfni réttarkerfisins en að leggja sitt af mörkum til að koma í veg fyrir ofbeldi er hinsvegar sjálfsagt, jafn sjálfsagt og að koma náunga sínum til hjálpar í vanda. Það er samfélagsleg ábyrgð sem ætti að efla ef eitthvað er. Hvort lög sem skilgreina vændiskaup sem kynferðisglæp eiga rétt á sér, það er hinsvegar allt annað mál.
Ég ólst upp sem stóra systir. Ung að árum vissi ég flesta hluti betur en aðrir á heimilinu og þá einkum hvað systkinum mínum væri fyrir bestu og hvaða uppeldsisaðferðir væru líklegastar til að skila árangri. Ég elskaði þau út af lífinu, varði þau, barði og ráðskaðist með þau fram á fullorðinsár, í þeirri heilögu sannfæringu að mér bæri að hafa vit fyrir þeim. Enn í dag kemur það fyrir að mér finnst í raun og sannleika að æskilegast væri ef þau leyfðu mér að stjórna lífi sínu enda veit ég iðulega betur en þau. Það sem hefur breyst síðan ég var fjórtán ára er að í dag geri ég mér grein fyrir því að þessi umhyggja mín kallast á mannamáli frekja og stjórnsemi og þegar hún grípur mig tek ég því sem merki um að eitthvað vanti upp á geðprýði mína, fremur en að eitthvað sé að þessu fullorðna fólki sem hvað eftir annað tekur einhverjar allt aðrar ákvarðanir en mér þykja bestar.
En sumar stórar systur vaxa aldrei upp úr hlutverkinu. Sumar þeirra líta alla tíð á annað fólk sem börn eða minnimáttarmanneskjur sem þær, þessar stóru og merkilegu, þurfi að gæta, snýta og ala upp. Þær halda áfram að ráðskast með annað fólk í gegnum stjórnkerfið. Þær fara í lögguleik þegar þær telja líkur á að þessi litlu og vitlausu séu að gera eitthvað af sér eða fara sér að voða og hóta svo að klaga í pabba og mömmu, já eða bara "segja öllum" ef þau hlýði ekki.
Margir hafa velt upp þeim spurningum hvort aðgerð kúklúxbúrkusystranna sé ólögleg og/eða ósiðleg. Svarið er að hún er ólögleg. Klárlega. Það er bannað að auglýsa vændi, þær brutu þau lög, það er bannað að hvetja aðra til lögbrots, þær brutu einnig þau lög, það er líka ólöglegt að taka upp símtöl án þess að viðmælandinn viti af því og slík gögn eru ógild fyrir dómi.
Ég býst við því að margir þeirra sem þekkja afstöðu mína til vændislaganna reikni með að ég hafi óbeit á þessari aðgerð en svo er reyndar ekki. Ég hef óbeit á vændislögunum en ég hef skilning á þessari frekjuaðgerð. Lög eru engin heilög kýr. Lög um persónuvernd eru ekki sett í þeim tilgangi að glæpamenn geti dundað við sína iðju óáreittir, heldur þeim tilgangi að vernda almenna borgara gegn yfirvaldinu eða sá ætti allavega að vera tilgangur þeirra. Hvað varðar lög um vændisauglýsingar þá er einfaldlega fáránlegt að banna auglýsingar á löglegri starfsemi og því jafn bjánalegt að hnýta í stóru systur fyrir það, eins og það er af stóru systur að pönkast á fjölmiðlum fyrir að birta þær. Mér finnst lögbrotið því í sjálfu sér ómerkilegt. Verri finnst mér hótun þeirra um birtingu persónuupplýsinga. Það er nefnilega þannig í réttarríki að maður skal teljast saklaus uns sekt er sönnuð og þrátt fyrir að stórasystir sé búin að vera í samfelldu frekjukasti í mörg ár, hefur sú regla enn ekki verið afnumin gagnvart kynferðisbrotum.
.................................
Þetta kúgaða og sjálfsvirðingarlausa fórnarlamb feðraveldisins hefur sætt vændi og þarf nú sárlega á afmellunarmeðferð að halda til að átta sig á því að hún vill þetta í rauninni ekki.
Áður en við fordæmum kúkluxbúrkufasysturnar fyrir tiltækið, skulum við skoða þetta aðeins frá þeirra sjónarhóli. Við skulum gera okkur grein fyrir því að systraveldið hefur dálítið sérstakar hugmyndir um veruleikann. Þessar konur líta á vændiskaup sem alvarlegt kynferðisafbrot. Ekki minniháttar misneytingu heldur gróft ofbeldi gagnvart varnarlausum þolanda. Þær trúa því í raun og sannleika að karlmenn séu stórkostlega varhugaverðar skepnur og konur fórnarlömb, alltaf og við allar aðstæður. Þær trúa því í alvöru að vændiskúnnar séu illa innrætt skrímsli með manngervingsviðhengi fast við óseðjandi tittlinginn og að allar hórur séu viljalaus verkfæri, geðsjúklingar eða einhverskonar börn sem þurfi á vernd og umvöndun stóru systur að halda.
Þær trúa því að þótt kona geti sjálfviljug borað fingrunum ofan í sveittar spikfellingar til að nudda stífa vöðva, hreinsað graftarvellandi sár, meðhöndlað klamidíusýktar píkur, fjarlægt kúkableiur og klippt inngrónar táneglur, "hlutgervist" hún skyndilega um leið og hún kemst í snertingu við nokkuð jafn ógeðslegt og stífan karlmannslim án þess að vera tilbúin til að giftast honum og eignast með honum börn. Breytist í verkfæri, bæði í eigin huga og "gerandans" sem liggur á bakinu í hamslausum losta sínum á meðan hún þvingar sig til að strjúka þetta viðbjóðslega líffæri, með æluna í hálsinum og tárin rennandi niður kinnarnar. Og gangi hlutgervingin svo langt að karlinn, af óhaminni og viðurstyggilegri hórugirnd sinni, tæli hana eða beiti hana annarskonar andlegu ofbeldi til að þvinga hana úr nærbuxunum, missir hún skyndilega sjálfsvirðinguna, gott ef sjálfsmynd hennar "skerðist" ekki (hvað sem það nú merkir) um leið og hún gyrðir niður um sig. Á þessu stigi hefur hún ennþá möguleika á að staðnæmast á druslustiginu og leita sér hjálpar hjá stóru systur til að endurheimta sjálfsvirðingu sína en ef peningar eða dýr gjöf hefur komið til tals er hún þegar orðin viljalaust fórnarlamb. Hún hefur "leiðst út í" vændi. Hún "sætir" vændi, sem hann "beitir" hana, því eins og segir í Kynungabók:
Hugtakið kynbundið ofbeldi er notað um ofbeldi sem karlar beita konur svo sem nauðganir, mansal, vændi, ofbeldi í nánum samböndum, kynferðislega áreitni og klám.
Þetta er að vísu rangt en engu að síður sú hugmyndafræði sem nærbuxnafeministar vinna eftir.
Þessi hugmynd um vændiskaup sem gróft kynferðisofbeldi er náttúrlega dálítið flippuð en í huga þessara kvenna er hún veruleiki og það sem meira er, þessi brenglaða mynd af veruleikanum hefur verið staðfest með lögum. Til þess að leggja mat á aðgerðina, verðum við því að máta aðra "glæpi" inn í sömu aðgerð. Ímyndum okkur t.d. að við vissum af dópmangara sem einbeitti sér að ólögráða börnum, löggan hefði engan áhuga á og blöðin aðstoðuðu við markaðssetningu, þætti okkur þá í lagi að þykjast vera væntanlegur kúnni og taka símtalið upp? Sennilega þætti flestum það réttlætanlegt því velferð barna er mikilvægari en bókstafur laganna.
.................
Á myndinni má sjá konur sem eru ekki til því eins og segir í opnu bréfi samtaka um kvennaathvarf til þingfulltrúa 20. október 2003, þar sem skorað var á þá að taka lifibrauðið af vændiskonum: "Þær konur sem stunda vændi eru þar ekki af fúsum og frjálsum vilja heldur út af neyð, engin kona velur sér meðvitað það hlutskipti að gerast vændiskona."
Best gæti ég trúað að enn fleira fólk liti aðgerðina mildum augum ef það setti barnasölu inn sem breytu. Nú er í rauninni ekkert til sem heitir barnavændi. Að hafa mök við barn heitir barnamisnotkun og er jafn ólöglegt hvort sem peningar skipta um hendur eða ekki. Flestum okkar býður við slíkri hegðun og ég hef heyrt nokkur dæmi þess að fólki þyki stórasysturaðgerðin í lagi gagnvart manninum sem ætlaði sér að hitta 15 ára telpu gegn greiðslu en ekki gagnvart þeim sem ætluðu að hitta fullorðnar konur. Við skulum hinsvegar athuga að búrkusystur sjá engan sérstakan mun á vandræðaunglingum sem hitta menn á einkamal.is til að hala inn pening fyrir næsta skammti og fullorðnum druslum á sama vettvangi. Konur sem hegða sér ekki eins og þær vilja eru í þeirra huga börn, litlu systur sem þarf að passa. Í því ljósi er aðgerðin rökrétt og er rökhugsun þó ekki sterkasta hlið nærbuxnafeminista.
Nú eru fasysturnar búnar að skamma óþekku bræðurna og næsta skref stóru systur hlýtur að vera að stoppa litlu systur í því að fara sér að voða. Við getum reiknað með að næst þykist þær vera þokkalega múraðir vændiskúnnar og mæti í búrkunum sínum á hóruhúsin til að bjóða fórnarlömbum feðraveldisins upp á afmellunarmeðferð. Og ef það dugar ekki til, má líklega reikna með að þær klagi í foreldra þeirra eða ef þær eru útlendingar að þær birti myndir af þeim í blöðunum svo við getum öll hjálpast að við að passa upp á að þær haldi nærbuxunum upp um sig.
Stóra systir kemur ekki til með að draga úr eftirspurn eftir vændi. Kúklúxbúrkurnar hafa hugsanlega gert einhverjum vesalingum hverft við svo þeir læra hér með að fara varlegar en lengra ná áhrif þeirra ekki. Lagalega hefur aðgerðin ekkert gildi. Samkvæmt íslenskum lögum er maður saklaus uns sekt hans er sönnuð og enn a.m.k. þarf dómsúrskurð fyrir forvirkum rannsóknarheimildum. Upplýsingarnar sem fasysturnar gáfu löggunni skipta því nákvæmlega engu máli fyrir hugsanlega rannsókn. Hinsvegar væri hægt að draga bjargvættirnar fyrir dóm ef einhver hórkarlinn hefði kjark til þess að kæra þær. Ég efast þó um að nokkur muni leggja í það, það er nefnilega svo ljótt að vera svona tittlingsskrímsli sem er m.a.s. til í að borga fyrir það sem ekki er í boði hjá stóru systur.
Svo hvernig er þá hægt að tækla stórusystur í frekjukasti? Jafnvel þótt við leiðréttum lögin, svo vitlaus sem þau nú eru, skiptir það litlu máli, það er eftir sem áður hægt að dunda sér við að elta fólk uppi og afhjúpa einkalíf þess. Það þarf að breyta lögunum en það dugir ekki til. Líklega væri besta leiðin gegn fasystraaðgerðum sú að hætta að líta á vændi og vændiskaup sem feimnismál. Viðurkenna veruleikann sem við blasir, líta á kynlífsþjónustu sem hverja aðra starfsgrein. Svara svo stóru systur á sama hátt í þessu tilviki eins og fullorðið fólk gerir allajafna þegar stóru systur þess fá frekjukast; tilkynna þeim af hinu mesta æðruleysi að þeim komi þetta að vísu ekki við en þær geti svosem ólmast eins og þær vilja, í búrku eða án. Segja þeim að þær geti birt nöfn og kennitölur ef þeim sýnist því þeir sem vinni við kynlífsþjónustu og noti hana, líti ekki á það sem neitt skammarlegt.

Þessi svívirtu fórnarlömb kynlífskaupenda vita ekkert hvað þær eru að tala um. Þær þurfa stóru systur til að hafa vit fyrir sér.

Illa innrættur vændiskúnni hlutgerir fórnarlamb feðraveldisins.
Enginn stjórnmálamaður hefur valdið mér öðrum eins vonbrigðum og Ögmundur Jónasson. Ekki heldur aðstoðarráðherrann Halla Gunnarsdóttir. Ég var spurð að því eftir að ég birti síðasta pistil um málefni flóttamanna, hversvegna ég dæmdi Ögmund svo hart fyrir meðferðina á flóttamönnum en ekki Höllu. Ég skil vel að ég hafi fengið þá spurningu því frammistaða Höllu í þessu samhengi er vissulega ömurleg og líklega hafa einhverjir haft væntingar til hennar.
Halla gefur sig út fyrir að vera mannréttindasinni og feministi. Feminisminn sem hún praktíserar er fyrst og fremst nærbuxnafeminismi, þ.e.a.s. hún telur hagsmunum kvenna best borgið með því að þeim viturra fólk sjái til þess að þær haldi upp um sig brókunum. Halla hefur þannig barist gegn sjálfsákvörðunarrétti kvenna sem vilja hafa tekjur af kynferði sínu, bæði kvenna í kynlífsþjónustu og þeirra kvenna sem eru tilbúnar til að vera staðgöngumæður gegn gjaldi. Hún berst einnig gegn sjállfsákvörðunarrétti þeirra kvenna sem eru tilbúnar til að ganga með börn fyrir systur sínar eða vinkonur án þess að þiggja laun fyrir það. Rökin eru þau að staðgöngumæðrun sé "ógn við andlega og líkamlega heilsu konunnar sem gengur með barnið" sem og líf barnsins.
Nú er vandséð hvernig það getur verið meiri ógn við líf barns að einhver önnur kona en sú sem mun ala það upp fóstri það á meðgöngu og má undrum sæta að fólki sem berst fyrir sem frjálslegastri fóstureyðingarlöggjöf verði skyndilega svo umhugað um líf barna þegar fóstrið er alið í "röngu" móðurlífi en þetta er svosem í stíl við annan kjánaskap Höllu Gunnarsdóttur. Hvað heilsu móðurinnar varðar hefur meðganga alltaf einhverja áhættu í för með sér en ekki eru nein rök fyrir því að andlegri og líkamlegri heilsu konu stafi meiri ógn af því að ganga með barn fyrir aðra konu en sjálfa sig eða eins og segir í þessari skýrslu: "Studies on the physical and mental health effects of becoming a surrogate mother are almost nonexistent." En rök hafa aldrei skipt neinu máli þegar bjargvættirnar fara á kreik og vitanlega þarf að gæta þess að fávísar konur taki ekki sjálfstæðar ákvarðanir um að stofna sér í þann skelfilega voða sem meðganga og fæðing er á Íslandi í dag.
Mannréttindasjónarmið Höllu eru sömuleiðis vafasöm. Hún á sennilega ekki minni sök en Ögmundur á stærsta afturfararskrefi Íslandssögunnar í mannréttindamálum, þ.e. reglugerð um forvirkar rannsóknarheimildir. Þær réttlætir hún með því að ætlunin sé að koma í veg fyrir skipulagða glæpastarfsemi enda þótt sambærilegar njósnaheimildir í nágrannalöndunum hafi síður en svo upprætt glæpaklíkur.
Einhver hefði kannski haldið að femnisminn myndi gjósa upp í Höllu þegar flóttakona kemur til landsins. Einhver hefði kannski trúað henni til þess, í stað þess að umbera handtökur og fangelsun í trássi við flóttamannasamning Sameinuðu þjóðanna, að spyrja fyrst hvort hlutaðeigandi kona

hafi verið gefin í hjónaband 12 ára að aldri eða eigi nauðungarhjónaband á hættu,

Hvort hún hafi gengið í gegnum þessa aðgerð og vilji forða dætrum sínum frá því sama.

Hvort hún eigi von á þessu ef hún óhlýðnast eiginmanni sínum eða

hvort hún hafi áhyggjur af því að bræður hennar drepi hana ef hún verður ástfangin gegn vilja þeirra.
Halla spyr ekki um þetta, heldur samþykkir þessi mikli mannúðarsinni og feministi einfaldlega að flóttafólki, konum sem og körlum sé refsað með fangavist fyrir að flýja ömurlegar aðstæður sínar og í framhaldinu vistað fjarri öllum þeim stofnunum sem vilja rétta þeim hjálparhönd. Ástæðan fyrir vistun flóttamanna suður í hundsrassi er sú að kæmi það sér illa fyrir atvinnulífið á Suðurnesjunum ef flóttamannabúðirnar yrðu staðsettar með hagsmuni flóttamanna í huga (skv. grein í Róstum kom þetta fram í bréfi Svandísar Svavarsdóttur til stuðningsmanna flóttafólks) og svo ómannúðleg meðferð á Suðurnesjamönnum væri náttúrulega hneyksli.
Einhver hefði líka haldið að hvílíkur mannúðarsinni sem Halla gefur sig út fyrir að vera, myndi beita valdi sínu til að bjarga fólki úr þrælahaldi. Kannski hefði einhver trúað því upp á feminista í þessari stöðu að hún beitti sér fyrir leiðréttingu á þeirri ákvörðun sem tekin var sumarið 2009 að senda kínverska flóttakonu í nauðungarvændi í Hollandi. Sú kona hafði þá verið á flótta í 17 ár, alltaf sem þræll. Hún hafði hrakist um Afríku og Suður Ameríku þar sem hún þrælaði við akuryrkju og loksins til Hollands. Þar var hún í vændisánauð í mörg ár þar til henni tókst að flýja til Íslands til þess eins að vera handtekin og send nauðug í klær kvalara sinna með fullri blessun Rögnu Árnadóttur. (Æ, hvað okkur vantar nú fleiri konur á þing, með alla sína samúð, manngæsku og "kvenlegu gildi".)
En Halla spyr ekki um afdrif kínversku konunnar, ekki frekar en Ragna eða útlendingastofnun. Vændisbarátta feminista beinist nefnilega ekkert endilega gegn þrælahaldi, heldur er markmiðið það að dímonisera karla og treysta í sessi gildandi siðferðisviðhorf (semsagt að kynlíf skuli stundað á þann hátt og á þeim forsendum sem siðapostulunum þóknast) sem og hugmyndina um konuna sem hið eilífa fórnarlamb. Hagsmunir raunverulegra þolenda skipta minnstu máli.
Það kemur svosem fáum á óvart að Ragna Árnadóttir og starfsmenn útlendingastofnunar hafi talið viðeigandi að vísa vændisambátt af landi brott en einhverjir trúðu því víst upp á Ögmund og Höllu að þau hefðu meiri samúð með þrælum. Svo virðist ekki vera, allavega hefur enginn á þeirra vegum spurt um afdrif strokuþrælsins Mohammdes Lo sem útlendingastofnun, með blessun Ögmundar og Höllu, úrskurðaði að skyldi sendur aftur til Noregs þar sem honum hafði þegar verið neitað um hæli. Mohammde Lo var síðast þegar vitað var í felum á Íslandi. Hann kaus það frekar en að láta "eiganda" sinn gelda sig. Þótt Halla Gunnarsdóttir sjái ástæðu til að gæta þess að konur sem kæra sig ekki um afskipti hennar, hleypi ekki körlum nálægt píkunni á sér gegn gjaldi, þá sér hún víst ekki sömu ástæða til að amast við því að kynfæri karlmanns, ungs, kúgaðs, örvæntingarfulls karlmanns, sem grábiður um hjálp, séu eyðilögð.
Kannski ætti ég að vera jafn svekkt út í Höllu og Ögmund. En ég er það ekki. Ég er vissulega vonsvikin yfir því að Höllu Gunnarsdóttur skuli vera treyst fyrir völdum en ég er ekki svekkt út í hana sjálfa því ég bjóst aldrei við neinu af henni. Ég bjóst ekki við því að í huga manneskju sem sér engan eðlismun á kúgun kvenna í Íran og á Íslandi myndi feminisminn og mannúðin nokkurntíma snúast um mikilvægari hluti en nærbuxnastreng þeirra kvenna sem þéna peninga á kynferði sínu.
Jafnrétti í lagalegum skilningi -jú ég held að í okkar heimshluta sé því náð. Og þótt halli sumsstaðar á konur þá hallar bara líka á karla.
En það er samt þessi tilfinning. Kannski er það að einhverju leyti paranoja en hún er þarna samt, einhversstaðar í bakgrunninum. Eins og stöðugt læðist upp að manni einhver grunur um að þeir telji sig merkilegri, á einhvern hátt yfir okkur hafna. Að þeir séu einhvernveginn óhóflega öruggir um stöðu sína -og okkar. Allavega stöðu sína gagnvart okkur.
Það er auðvelt að skilgreina feminisma þegar maður horfir á stöðu kvenna í þriðja heiminum. Maður þarf ekkert að velta því fyrir sér hvort barnahjónabönd séu réttlætanleg. Hvort sé í lagi að skera kynfærin af stúlkubörnum með skítugu glerbroti. Hvort sé í lagi að eyða meyfóstrum af því að samfélagið álítur drengi merkilegri en telpur.
En í okkar heimshluta er kvennakúgun ólögleg og þykir heldur ekki við hæfi þar sem lögin duga ekki til. Ég hef aldrei kynnst manneskju sem segist ekki vera jafnréttissinnuð, það er bara blæbrigðamunur á því hvernig fólk skilgreinir jafnrétti. Langflest jafnréttismál sem koma upp eru umdeilanleg. Við höfum sama rétt samkvæmt lögum, svo hvernig stendur þá á því að við finnum stöðugt fyrir þessu vogarafli? Og er það raunverulegt eða er hugmyndin bara alin upp í okkur?
Feminismi er ekkert bara sú skoðun að jafnrétti sé ekki náð. Hann er ekki síður tilfinning.
Tilfinningin sem grípur þig:
-Þegar þú situr með vinkonu þinni á öldurhúsi, niðursokkin í samræður og karlmaður sprangar fram á ykkur, útblásinn af innistæðulausu sjálfstrausti og segir "hvað eru svona fallegar konur að gera einar?"
-Þegar þú segir yfirmanninum að verkefnaflóðið sé orðið óviðráðanlegt, þú þurfir að fá aðstoðarmann og nokkrum vikum síðar tilkynnir hann þér með tölvupósti að vegna hagræðingar hjá fyrirtækinu sé búið að ráða annan mann (karlmann að sjálfsögðu) í þitt starf og þú verðir flutt í annað starf þar sem þú hefur minni völd an áður -og skilur ekkert hversvegna þú ert reið, því hann var jú einmitt að þessu til að létta á þér.
-Þegar ókunnugur karlmaður segir þér af óumbeðinni umhyggjusemi, hvernig þú getir bætt ímynd þína og/eða hvernig þú þurfir að breyta verkum þínum til að verða geðþekkari.
-Þegar karlmaður sem er ekki nógu öruggur gagnvart þér til að kaupa handa þér gjöf nema spyrja þig fyrst hvort þú kærir þig um það, er samt nógu öruggur um þig til að tilkynna þér að þú "megir ekki" vera með öðrum karlmanni.
-Þegar þú, eftir ævilöng kynni af sjálfri þér segir nýjum bólfélaga að þú kærir þig ekki um einhverja tiltekna kynferðisathöfn og hann svarar "jújú, ég skal sýna þér..."
Hversvegna í fjandanum halda þeir að þeir geti leyft sér þetta? Líklega af því að við samþykkjum það?
Við gerum örugglega eitthvað sambærilegt eða ekki skárra. Ég hef staðið sjálfa mig að því að rífa straubolta af karlmanni. Sennilega hefði ég ekki vaðið yfir konu á sama hátt enda þótt mér hefðu mislíkað aðfarirnar. Ég skil gremju karlmanns þegar konan virðir hann fyrir sér og spyr í sama tón og hún væri að tala við smástrák; "ætlarðu að fara í þessu?" Af hverju þykir allt í lagi að hafa orð á holdafari karlmanns en ekki konu? Af hverju finnst karlmanni hann vera leiðinlegur ef hann frábiður sér kynferðislega áreitni af hálfu konu?
Það er ekki hægt að setja lög gegn yfirlæti, hvað þá gegn því að fólk upplifi eitthvað sem ekki var meint á þann þann hátt. Er þessi framkoma kynbundin eða tökum við bara meira eftir þessu ójafvægi milli eintaklinga af gagnstæðu kyni en því sama? Og er valdataflið í samskiptum (kynjanna?) lögmál? Eigum við einhverntíma eftir að umgangast án þess að hugsunin "hvað heldurðu eiginlega að þú sért" mari í hálfu kafi?
Fyrir nokkrum vikum byrjaði ég á pistlaröð um mýtur tengdar innflytjendum og flóttamönnum. Held nú áfram þar sem frá var horfið. Að gefnu tilefni fer ég fram á að umræður tengist beinlínis efni greinarinnar.
Innflytjendamýta 3a -Flestir flóttamenn eru á flótta undan réttvísinni
Þessi mýta er lífsseig og kannski ekki að undra þar sem innanríkisráðherra, Ögmunudur Jónasson, tjáir sig nánast aldrei um málefni flóttamanna nema koma því að í leiðinni að sumir þeirra séu "á flótta undan réttvísinni".
Hið rétta er að flestir flóttamenn í heiminum eru á flótta undan stríði, ofsóknum og örbirgð. Hátt hlutfall þeirra eru konur með börn. Margar barnafjölskyldur sem leggja á flótta, komast aldrei út fyrir heimaland sitt og algengt er að hluti fjölskyldunnar látist á flóttanum. Margar þeirra fjölskyldna sem tekst að flýja land, hafast við í tjaldbúðum við ömurlegar aðstæður, jafnvel árum saman, áður en þær komast í þá lúxusaðstöðu að lenda í kvótahópum sem fá hæli af mannúðarástæðum fyrir tilstilli Sameinuðu þjóðanna. Þegar það loksins gerist er þessu fólki húrrað upp í flugvél og það sent til einhvers fjarlægs heimshluta, oftast án þess að það hafi nokkuð um það að segja sjálft hvar það lendir. Nánir ættingjar eru oft sendir hver í sína áttina, án tillits til þess hvaða augum þeir líta fjölskylduna og skilgreiningar þeirra sjálfra á nánd og tryggðaböndum.
Vesturlandabúar líta oft þannig á að flóttamenn skiptist í tvær tegundir manna. Raunverulega flóttamenn sem Sameinuðu þjóðirnar styðja og svo "hælisleitendur" en það er orð sem hefur verið notað til að beina athyglinni frá ástæðunni (semsagt flóttanum) og að þeim óþægindum sem það hefur í för með sér fyrir "okkars" þegar eitthvert pakk kemur frá halanegraríki og heimtar þjónustu. Allavega er helst að skilja að það sé hugarfarið á bak við notkun þessa orðs.
Meirihluti flóttamanna sem koma til Evrópulanda á eigin vegum, er einhleypir karlmenn og oft eru þeir að flýja pólitískar ofsóknir. Hið háa hlutfall karla á sér ýmsar skýringar. Konur í þriðja heiminum hafa almennt minna aðgengi að peningum og eru í erfiðari aðstöðu til að verða sér úti um þá pappíra sem þarf til að komast burtu. Þær eru háðar karlmönnum hvað þessa hluti varðar (eins og svo margt annað) og auk þess er til þess ætlast að þær sjái um börnin. Algengt er að ungar konur beri ábyrgð á mörgum börnum. Þær komast því ekki spönn frá rassgati nema með samþykki og stuðningi fjölskyldu sinnar. Víðast hvar er lágt hlutfall kvenna áberandi í pólitískum deilum og andspyrnustarfi og karlmenn verða því frekar fyrir beinum ofsóknum. Þeir hafa að því leyti ríkari pólitískar ástæður til að flýja.
Að einhverju leyti byggist goðsögnin um glæpahneigða flóttamanninn á staðalmyndum. Okkur finnst auðveldara að trúa því að ungur karlmaður sem er einn á ferð, sé glæpamaður, en kona sem ferðast með stóran barnahóp og aldurhniginn afa. Engu að síður eru tvö sannleikskorn í þeirri hugmynd að flóttamenn séu bölvaðir glæpónar.
Fyrra sannleikskornið er það að flestir flóttamenn vísa fram fölsuðum skilríkjum eða skilríkjum annarra. Að einhverju leyti er skýringin sú að mörg ríki gefa ekkert út vegabréf nema stjórnvöld álíti að viðkomandi eigi sérstakt erindi út fyrir landsteinana. Að einhverju leyti sú að margir þeirra sem flýja geta reiknað með að verða hindraðir og þurfa því að villa á sér heimildir til að komast burt. Flóttamannastofnun Sameinuðu þjóðanna viðurkennir þessar forsendur. Þessvegna felur flóttamannasamningurinn (sem Ísland á aðild að) í sér ákvæði um að fólk sem þurfi að flýja ólögmæta frelsissviptingu eða aðra grimmúðlega meðferð, megi villa á ser heimildir til þess að komast í öruggt skjól. (Sjá flóttamannasamninginn grein 31.) Íslenskum stjórnvöldum hefur alltaf verið skítsama um þetta ákvæði flóttamannasamningsins, (eins og svo mörg önnur ákvæði fjölþjóðlegra mannréttindasáttmála) enda er það þverbrotið í hvert einasta skipti sem flóttamaður kemur til landsins.
Þegar flóttamaður kemur til landsins er honum umsvifalaust hent í fangelsi, oftast 30 daga, án þess að aðstæður hans séu neitt kannaðar. Refsingin fyrir að leggja enn eitt verkefnið á herðar starfsfólks útlendingastofnunar og varpa ljósi á þá óþægilegu staðreynd að Ögmundur læknaðist af mannúðarhyggju sinni um leið og hann settist í ráðherrastól, er því sambærileg við refsingu fyrir "sérstaklega hættulega líkamsárás". Að vísu er munurinn sá að dómurinn fyrir hnefahögg í andlitið og barsmíðar með spýtu, var skilorðsbundinn, þar sem hinum stórhættulega skjalafalsara er hinsvegar stungið í steininn án frekari vafninga.
Hitt sannleikskornið er það að margir flóttamenn eru í alvöru að flýja "réttvísina" í heimalandi sínu.

T.d. réttvísina sem handarheggur þjófa, eða lætur sér nægja að aka yfir handleggi þeirra ef þeir eru 8 ára.
(Bætt við 18. okt kl 01:52: Ég var að fá ábendingu um að þessi mynd sýni alls ekki refsingu barns í Íran en þannig hefur myndin verið kynnt á netinu Ég féll algjörlega fyrir þessu. Finnst þetta ekkert ótrúlegra en það að barnungar stúlkur séu hýddar til dauða fyrir að hafa orðið fyrir nauðgun og fullveðja menn (þ.e. 15 ára) handarhöggnir. Gott að vita hið rétta, ég vildi að kæmi í ljós að pyntingar séu almennt bara sviðsettar.)

Réttvísi sem hýðir þá sem gagnrýna yfirvöld

Hengir þá sem verða uppvísir að samkynhneigð.

Gerir börn að hermönnum.

Viðurkennir þrælahald og

grýtir fólk til bana fyrir skírlífisbrot.
Samkvæmt skilgreiningu flóttamannastofnunar Sameinuðu þjóðanna voru um 10,4 milljónir flóttamanna í heiminum í lok síðasta árs. Enn fleiri eru án ríkisfangs eða á annan hátt vegalausir, margir þeirra ólöglegir innflytjendur sem engra réttinda njóta. Það fer ekki hjá því að í hópi 10 milljóna sé einn og einn alvöru glæpamaður, svo já, það er alltaf smá möguleiki á því að sá sem aðstoðar marga flóttamenn, aðstoði um leið morðingja eða annan ofbeldismann. Þessi sami annmarki háir réttarkerfi okkar. Sú stefna að menn skuli teljast saklausir uns sekt er sönnuð, hefur það í för með sér að stundum sleppur sá seki. Það er gjaldið sem við greiðum til þess að allir hinir fái réttláta málsmeðferð. Ef við værum sjálfum okkur samkvæm myndum við á sama hátt láta flóttamenn njóta vafans.
Fólk sem er búsett í námunda við Hengilssvæðið býr við stöðuga jarðskjálfta af mannavöldum. Það þykir bara allt í lagi þar sem þeir "þurfa ekki að boða frekari atburði á svæðinu".
Einmitt það já? Það er sem semsagt ekki pottþétt að þetta fikt OR við náttúruna leiði til hamfara og þar með skulu menn bara vessgú halda kjafti og sætta sig við að jörðin skjálfi undir fótum þeirra. Af því að OR þarf að mylja undir álframleiðendur.
Með sömu rökum mætti fólk gjarnan dunda sér við að aka bílum á hús nágranna sinna, það þarf nefnilega ekki að vera merki um að húsið sé að hrynja, að vísu böggandi fyrir nágrannann en hvað með það?
Auðvitað yrði slík hegðun aldrei umborin. Það er nefnilega sitt hvað fólk og fyrirtæki. Í nafni fyrirtækis má megna andrúmsloftið, skemma náttúruperlur, valda loftlagsbreytingum og stugga þannig við jörðinni að hún hristist og skjálfi. Það er alveg sama hvaða hörmungar eru kallaðar yfir heiminn, svo fremi sem fyrirtæki er á bak við það, þykir það bara allt í lagi.
Og hvað ef það ótrúlega gerist nú samt? Hvað ef móðir Jörð fær nóg af fiktinu í OR og mótmælir með almennilegum skjálfta? Verður það þá OR sem borgar tjónið? Hver á annars OR? Og hvað ef einhver slasast? Ætlar þá OR að kyssa á bágtið?
Ég mótmælti þessum framkvæmdum á sínum tíma, lokaði vegi og lagði þar með þau skelfilegu óþægindi á nokkra af starfsmönnum Hellisheiðarvirkjunar að þurfa að ganga spottakorn, kannski 100-200 metra í vinnuna. Ég var dæmd fyrir það. OR kemst hinsvegar upp með að halda fjölda fjölskyldna í stöðugu spennuástandi með því að framkalla jarðskjálfta á svæðinu.
Finnst ykkur þetta í lagi?
Þar sem ég bý yfir huglægri getu til að auka færni mína í því að lesa úr töflum, er ég að hugsa um að sækja um valdastöðu í bankakerfinu. Aukinheldur dugar huglæg geta mín nú þegar til að ráða krossgátur, svona ef skyldi vera dauður tími á milli þess sem ég sel vinum mínum banka og les gögn úr töflum og myndum. Það fyrir utan er ég alveg rosalega góð í því að vera persóna og mun því vafalaust skora mjög hátt á persónuleikaprófi. Og svo kann ég líka alveg að skrifa bréf.
Þegar ég les erlendar fréttir (sem langoftast eru teknar upp úr erlendum miðlum) vil ég geta skoðað upprunalegu fréttina. Ég geri það ekkert alltaf en ég vil eiga kost á því án þess að leggjast í rannsóknarvinnu.
Almennt er talin góð regla að geta heimilda þegar maður notar efni annarra, einkum þegar það er tekið upp óbreytt. Að gera það ekki varðar m.a.s. við höfundarréttarlög. Íslenskir blaðamenn virðast almennt algerlega ómeðvitaðir um þessa ágætu reglu, allavega rekst ég daglega á erlendar fréttir sem maður þarf að hafa verulega mikið fyrir að grafa upp hvaðan eru fengnar. Stundum er fréttamiðlinn sem fréttin er tekin eftir nefndur en sjaldgæft er að netmiðlarnir tengi á heimildir. Þetta á einnig við um margt sem haldið er fram sem vísindalegum staðreyndum. "Rannsóknir sýna..." og svo kemur t.d. einhver vafasöm næringarfræði eða fullyrðingar um fylgni milli typpastærðar og þess að hafa bólu á nefinu eða eitthvað álíka gáfulegt en "rannsóknina" sem vitnað er í er hvergi að finna.
Ég skil ekki af hverju þetta er vandamál. Maður þarf ekki að vita neitt um meðferð heimilda til að setja inn tengil. Það eina sem þarf að kunna er að aftira vefslóðina og klístra henni inn í fréttina. Getur einhver útskýrt fyrir mér af hverju þessi fljótlega og þægilega leið er ekki notuð meira? Það er sennilega ekki vegna þess að fréttamenn kunni það ekki.

..............Algerlega ósjoppuð........................ Þokkalega sjoppuð...............
Í alvöru talað, hvað er svona æðislegt við þetta vaxmyndalook? Og trúir nokkur á það hvort sem er? Kannski þetta sem átt er við með sjoppulegu útliti?
Ein tilgáta. Bara tilgáta, ég hef ekki skoðað þetta vel. En mig grunar að það þyki síður ástæða til að helsjoppa karla en konur.
(Ingólfur Júlíusson myndaði og sjoppaði (og flissaði á meðan hann sjoppaði))
Bætt við 14. okt:

Hér er bara búið að eiga við litinn. Mér finnst hún best.
Við gætum nú alveg hrópað húrra ef það væru bara kynjahlutföllin í fjölmiðlum sem gefa þá mynd að heimurinn snúist fyrst og fremst um karla. En maður þarf ekki að fletta í gegnum mörg blöð til að sjá að jafnvel þar sem konur eru nefndar, eru þær aukapersónur, óvirkar eða handbendi karla, mun oftar þolendur en gerendur. Karlar eru skúrkar, hetjur og álitsgjafar, konur viljalítil verkfæri í valdatafli, fórnarlömb og puntudúkkur. Þetta á sannarlega ekkert bara við um Fréttablaðið.
Mér finnst hinsvegar hæpið að ásaka fjölmiðla, því sorrý Stína, þessar ímyndir eru ekkert bundnar við ritstýrða fjölmiðla. Af einhverjum ástæðum sýna konur minni áhuga á pólitík en karlar. Það má vissulega benda á að fjölmiðlar gætu tekið þátt í að breyta því með því að gefa konum meiri gaum en á meðan konur sýna ekki áhuga á því sjálfar að vera virkir þátttakendur í því að skapa samfélag sitt, þá er ekki grundvöllur fyrir því að reka fjölmiðla sem gera konum jafn hátt undir höfði og körlum. Nema þá tímarit sem snúast frekar um dægurmál og sérstök áhugasvið kvenna en pólitík.
Það er áhugavert að skoða kynjahlutföll í fjölmiðlum. En ég held að sé mikilvægara að skoða hvað hægt er að gera til að efla áhuga kvenna á samfélagsmálum. Nú er Nýtt líf búið að fá ritstjóra sem hefur dálítið aðra sýn en flestir þeir sem hingað til hafa ritstýrt kvennablöðum. Það verður fróðlegt að fylgjast með þróuninni. Mun Nýtt líf fjalla um konur sem pólitískt afl, gerendur, hetjur og skúrka? Ég hef fulla trú á því að blaðið verði lestarhæft undir ritstjórn Þóru. En mun konum þykja það áhugavert? Eða mun salan detta niður og dálkar á borð við "tíu leiðir til að gleðja hann í rúminu" og "allt um það nýjasta í naglalökkum" teknir upp til að bjarga blaðinu frá gjaldþroti?
Ég er satt að segja ekkert of bjartsýn. Mér tókst nokkuð vel að sniðganga kvennablöð þar til bleikt.is og Pjattrófurnar fóru að þvælast fyrir mér allsstaðar. Ég vissi að mínar vinkonur eru kannski ekki þversnið þjóðarinnar en mér datt ekki í hug að þær vikju svona langt frá norminu. Nú er ég farin að halda að konur séu bara svona tómar. Eða er það eitthvað allt annað en normið sem birtist á bleikklámssíðunum? Ef svo er, hversvegna er bleikt.is alltaf meðal vinsælustu vefritanna skv. blogggáttinni? Pjattrófurnar lenda ekki eins oft á lista en ég gæti trúað því að flestir fari inn á þá síðu í gegnum dv fremur en bloggáttina svo það segir nú lítið. Af einhverjum ástæðum á bleikt klám gífurlegum vinsældum að fagna. Og það er ekki vegna þess að þar birtist konur sem virkt samfélagsafl.
Í gærkvöld hélt ég erindi í Friðarhúsinu. Efnið var nýnazismi. Ég gerði smá könnun fyrir sjálfa mig í tengslum við kvöldið. Ég hafði sérstaklega samband við 20 manns á fb til að vekja athygli á fundinum, 10 konur og 10 karla sem ég var handviss um að hefðu áhuga. Í tveimur tilvikum bað ég þá sem ég sendi póst að láta maka sinn vita líka.
3 karlar og 4 konur höfðu ekki svarað mér á sunnudag og 3 karlar og 6 konur höfðu afþakkað (ekki af áhugaleysi heldur vegna anna og/eða veikinda.) Ég bauð öðrum 6 körlum og 10 konum til viðbótar. Laust eftir miðnætti aðfaranótt mánudags höfðu 5 konur til viðbótar látið vita að þær kæmu ekki og 2 karlar voru óvissir. Ég bauð 5 konum og 2 körlum í viðbót með þessum litla fyrirvara.
Ég bauð semsagt sérstaklega 26 konum (þ.a. einni í gegnum maka) og 19 körlum (þ.a. einum í gegnum maka.)
Af þeim sem ég bauð mættu 6 karlar og þrjár konur. Af þeim sem sögðust ætla að mæta en mættu ekki var 1 karl og 1 kona. Ég taldi ekki aðra gesti en mæting var mjög góð og karlar greinilega í miklum meirihluta, það virðist ekki einu sinni þurfa að bjóða körlum sérstaklega til að þeir láti sjá sig á fundum grasrótarhreyfinga.
Spurningin er, hverjum er það að kenna að svo fáar konur mættu?
Þegar þetta er skrifað eru færslur dagsins skv bloggáttinni 80 greinar eftir karla, 23 eftir konur ef vefrit sem birta fréttir af öðrum miðlum og annað efni sem ekkert nafn er við eru ekki meðtalin. Vefirnir bleikt.is og Pjattrófurnar slaga hátt í að vega á móti öllum hinum.
Á hinni jafnréttissinnuðu Smugu eru bloggpistlar á fremstu síðu 14 eftir karla 6 eftir konur. Aðsendar greinar fremsta síða; fjórar eftir karla 3 eftir konur, restin ekki á hreinu. Á forsíðu fastra penna eru 9 greinar eftir karla, 1 eftir konu.
Spurningin er hverjum er það að kenna að konur birta svo miklu færri greinar en karlar?
Hildur Lilliendahl er enn ekki farin að lesa fréttablaðið. Ég les það ekki heldur en ástæðan er nú aðallega sú að mér finnst lágt hlutfall af efni þess áhugavert.
Spurningin er þessi: Hverjum er það að kenna að konur eru svona lítið áberandi í fréttablaðinu eða ef því er að skipta fjölmiðlum almennt?
Ég var að fá ábendingu um að síðan væri þung í vöfum og hægvirk. Hef ekki heyrt þetta fyrr en ef margir lenda í vandræðum þarf auðvitað að gera eitthvað í því. Spyr því hvort fleiri verði varir við þetta.
Af hverju er enn enginn íslenskur blaðamaður búinn að gefa almenningi upplýsingar um það hverju hinn landsþekkti lögregluafglapi Þvagleggur sýslumaður svaraði þegar þeir spurðu hversvegna ekki hefði verið lýst eftir árásamönnunum fyrr en tæpum mánuði eftir atvikið? Gleymdu þeir nokkuð að spyrja?
Hvernig gengur annars rannsókn þessa máls? Ætlar einhver blaðamaður að spyrjast fyrir um það.
Íslendingar eru svo lánsamir að njóta leiðsagnar sér viturra fólks í flestum efnum. Þannig hefur blessað yfirvaldið t.d. á að skipa nefnd sérfróðra manna sem hefur þann starfa að hafa vit fyrir sauðmúganum þegar hann gefur börnum sínum nöfn. Það er líka eins gott því ef mannanafnanefndar nyti ekki við má ætla að fólk myndi nota tækifærið til að niðurlægja börnin sín með því að nefna stúlkur Íngismey Flatlús og drengi Jónabdullah Facebook Fiðrildareður.
Þessi var allavega raunin fyrr á öldum á meðan engin mannanefnanefnd hafði vit fyrir heimskingjum. Stjórnlaus lýðurinn tók upp allskyns útlenskar vitleysur. Eftir að þjóðsögur Gyðinga komu út á íslensku varð t.d. gríðarlega vinsælt að nefna börn eftir söguhetjum þeirra og Íslendingar glíma enn við hin skaðlegu áhrif Riddarasagnananna. Sumu tókst að útrýma en enn þykir við hæfi að gefa íslenskum börnum ævintýranöfn á borð við Sara, Marta, Lárus og Kristófer. Hætt er við að með því stjórnleysi sem áður ríkti myndu íslensk börn fá asnaleg nöfn á borð við Apríl og Hannadís.
Mannanafnanefnd kom á sínum tíma blessunarlega í veg fyrir að systurdóttir mín fengi nafnið Villimey. Enda er það engin íslenska. Systur minni var bent á að sækja um nafnið Villmær í staðinn enda væri Villimey, þ.e.a.s. ef nafnið teldist á annað borð hæfa manneskju, beygingarmynd af Villimær.
Þetta var auðvitað hárrétt athugað hjá mannanafnanefnd, mær er nefnifall, mey þolfall. Ég meina hver þekkir ekki ljóðlínurnar:
"Björt mær og hrein
mér unni ein"
Já og eins og hvert mannsbarn veit er mamma Jesúsar (í íslensku beygist Jesús eins og Magnús) oftast kölluð María mær. Það væri þannig hrein og klár móðgun við íslenska nafnahefð að láta fólk komast upp með að nota aðra beygingarmynd sem nefnifall mannsnafns.
Systir mín maldaði í móinn en hún hafði náttúrulega ekkert vit á nöfnum og niðurstaðan varð sú að hún sætti þessari kærleiksþjónstu mannanafnanefndar með takmörkuðu þakklæti og telpan var látin heita því alíslenska nafni Lena.
Ég ætla nú rétt að vona að yfirvaldið haldi áfram að hafa vit fyrir fólki sem vill láta börn sín heita asnalegum nöfnum. Þó þætti mér við hæfi að leyfa nafnið Mær. Mér þætti nefnilega ömurlegt ef synir mínir mættu láta börn sín heita Ara Fróða og Þorlák Helga en ekki Maríu Mey. Ég gæti m.a.s. trúað að það stríði gegn janfréttislögum.
Frá árinu 2001 hef ég talað fyrir atvinnufrelsi fólks í klám og kynlífsgeiranum. Ég hef æ ofan í æ bent á gallaðar rannsóknir, kerfisbundna þöggun vændiskvennna og ýkjur og rangfærslur sem jafnan er haldið á lofti í umfjöllun um þessi mál. Skrif mín hafa mjög lítil viðbrögð fengið enda þótt margar færslnanna hafi fengið þúsundir flettinga. Ég er svosem ekki hissa á því, tilgangur fórnarlambsfemnista er ekki sá að halda uppi málefnalegri umræðu heldur að einoka hana. Þetta snýst ekkert um velferð vændiskvenna, hvað þá sjálfsákvörðunarrétt þeirra, heldur er markmiðið að festa í sessi hina ógeðfelldu hugmynd um kynjastríð, þar sem konan er undirskipuð, í rauninni fædd fórnarlamb og nánast allar gjörðir karlsins snúast um það að ná henni á sitt vald. Það er pirrandi fyrir fólk með svona hugsjónir þegar því er svarað en þegar fólk sem er búið að halda á lofti hverri vitleysunni á fætur annarri getur ekki svarað rökum er skynsamlegra að láta sem maður viti ekki af umræðunni og halda bara áfram að bulla.
Í gær gerði þó maður sem almennt virðist með báða fætur á jörðinni tilraun til að svara þeim skoðunum sem ég tala fyrir, þ.e. því að kynlífsþjónustu eigi að nálgast sem atvinnu en ekki glæp eða geðveiki. Helstu rök hans eru þau að það sé svo óskaplega hættulegt að stunda vændi og vísar hann í læknisfræðitímarit máli sínu til stuðnings.
Ég skoðaði greinarnar sem hann vísar í og jújú, það kemur svosem ekki á óvart að svo sem venjan er, þegar rætt er um vændi sem heilsuspillandi og banvænt, er enginn greinarmunur gerður á þrælum og frjálsum konum, hvað þá að menn hafi rænu á því að gera greinarmun á fíklum og konum sem ekki eiga við slík vandamál að etja.
Í fyrri greininni sem Ingólfur vísar til kemur fram að vímuefnaneysla og ofbeldi séu algengustu dánarorsakir vændiskvenna í Colorado frá 1967 til 1999. Nú er Ingólfur stærðfræðingur og maður hefði haldið að hann kynni að greina milli orsakar og afleiðingar. Engu að síður kýs hann að vitna í þessa grein án þess að nefna þá alkunnu staðreynd að margar konur fara út í vændi til þess að fjármagna fíkniefnaneyslu. Þær deyja semsagt ekki vegna þess að þær eru í vændi heldur vegna þess að lifa áhættusömu lífi. Fikniefnaneytendur sem ekki stunda vændi eru iðulega í afbrotum þar sem lífshættan er síst minni. Ekkert hefur hinsvegar nokkru sinni komið fram sem bendir til þess að kona sem ekki er í dópi eða slagtogi við glæpamenn sé í meiri hættu en fólk í mörgum “venjulegum” störfum. (Þar með er ég ekkert að útiloka þann möguleika en verið svo væn að benda á staðreynir en ekki eitthvert kjaftæði.)
Gaman er að bera saman grein Ingólfs og þær hugmyndir sem voru ríkjandi um samkynhneigða á Íslandi fyrir nokkrum áratugum og eiga reyndar enn vinsældum að fagna víða um heim. Orðræðan var lengst af sú sama. Samkynhneigð var félagslegt vandamál og þegar menn féllu frá þeirri stefnu að líta á samkynhneigð sem glæp, var hún skilgreind sem sjúkdómur. Menn lögðu áherslu á forvarnir og mikil orka og tími fór í að reyna að bjarga hommum og lesbíum frá þeim misskilningi að þau mættu ráða því hverjum þau sænguðu hjá, hvernig þær athafnir færu fram og á hvaða forsendum. Þegar maður kom út úr skápnum var gjarnan litið svo á að maki hans hefði "spillt honum", hann væri í slæmum félgsskap eða hefði leiðst út í þetta líferni. Reynt var að þagga niður í fólki sem studdi mannréttindabaráttu samkynhneigðra með spurningum á borð við; "vildir þú að sonur þinn væri hommi?" og "ef þú þyrftir að gefa barn til ættleiðingar, myndir þú þá vilja að tveir hommar ælu það upp?" Gagnkynhneigðir karlar sem vildu að samkynhneigðir nytu sömu mannréttinda og aðrir, ítrekuðu að þeir væru nú samt straight sjálfir og sögðu jafnvel að þeir sæju samkynhneigð sem einhverskonar röskun sem ekki væri rétt að líta á sem glæp, rétt eins og þeir karlar sem eru mótfallnir glæpvæðingu vændiskaupa virðast finna sig knúna til að sverja af sér hverskyns hórirí og taka fram að þeir líti nú samt á vændi sem birtingu félagslegra vandamála, bann við vændiskaupum sé bara ekki rétta leiðin.
Nú er það staðreynd að samkynhneigðir eru öðrum líklegri til að deyja ungir. Fjölmargar rannsóknir sýna að lífslíkur samkynhneigðra eru mun minni en lífslíkur gangkynhneigðra en hverjar nákvæmlega þær eru veltur á trúhneigð rannsakenda og þeirra sem túlka niðurstöðurnar. (Á sama hátt er það ekki umdeilt að meiri líkur eru á að vændiskona verði fyrir líkamsárás í vinnunni en bankagjaldkeri en það veltur á feminiskri afstöðu rannsakenda hvort hlutfallið er nær því að vera 10% eða 90%) Það er þó ekki umdeilt að samkynhneigð, sjúkdómar og áhættusöm kynhegðun fer saman. Sama tímarit og Ingólfur vísar til birtir t.a.m. ýmsar greinar um þær hættur sem steðja að hommum og lesbíum. Þessi grein er því miður ekki aðgengileg nema gegn greiðslu og ég nenni bara hreinlega ekki að leggjast í hommarannsóknir að sinni en var svo heppin að finna pistil þar sem vísað er í margar rannsóknir. Sú grein var birt á vefsíðu Catholic Education Resource Center. Ég tel vel við hæfi að nota hana enda ber umræða feminista um kyn og klám síst minni keim af trúarlegu ofstæki en umræða Kaþólsku kirkjunnar um homma.
Við skulum bera saman umræðuna um vændi og samkynhneigð.
Ingólfur: "Ef trúa má læknisfræðitímaritum þá er vændi versta atvinnugrein í heimi. Í stórri langtímarannsókn frá Bandaríkjunum var dánartíðni vændiskvenna metin sexföld á við meðaltalið, en morðtíðnin átjánföld. (Sjá í British Medical Journal: Mortality in a Long-term Open Cohort of Prostitute Women.) Höfundar telja að vísu að þetta séu of lágar tölur, þær eru algert lágmark og byggjast á staðfestum dauðsföllum. Þeir telja líklegt að þeir hafi misst af einhverjum. Ég skoðaði tvær aðrar greinar (í British Medical Journal og Lancet) sem segja það sama: vændi er hættulegasta og mest heilsuspillandi starf sem til er."
Eva: "Ef trúa má læknisfræðitímaritum þá er kynlíf samkynhneigðra versta kynhegðun í heimi. Í þessari grein er vísað í margar rannsóknir og sýnir höfundur m.a. fram á að ungir hommar eru í 50% hættu á fá HIV veiruna, endaþarmsmök auka hættuna á krabbameini í endaþarmi um 4000% og margir aðrir sjúkdómar fylgja þessari hættulegu kynhegðun. Sterk tengsl eru milli samkynhneigðar og sjálfsvíga auk þess sem hverskyns tilfinningaleg vandamál og geðraskanir eru mun algengari meðal samkynhneigðra. 39% homma hafa orðið fyrir kynferðisofbeldi, 44% homma og 55% lesbía verða fyrir líkamlegu ofbeldi af hálfu maka síns og 83-84% fyrir tilfinningalegu ofbeldi, 13% samkynhneigðra karla og 14% samkynhneigðra kvenna verða fyrir kynferðisofbeldi af hálfu maka."
Ingólfur: "Nú er það ekki óhjákvæmileg afleiðing þessara staðreynda að besta ákvörðunin sé að banna vændi með lögum að viðlögðum refsingum fyrir þá sem bjóða það eða kaupa það. Svo virðist sem Sameinuðu þjóðirnar og Alþjóða heilbrigðismálastofnunin telji skynsamari leið vera að gera vændi löglegt en beita í staðinn öðrum kraftmiklum aðferðum til þess að hjálpa fólki sem er í vændi, efla vald þess og stöðu, reyndar með það fyrir augum að það geti að lokum sagt skilið við þetta hlutverk. (Sjá í Lancet: Sex-work harm reduction.)"
Eva: "Nú er það ekki óhjákvæmileg afleiðing þessara staðreynda að besta ákvörðunin sé að banna samkynhneigð með lögum að viðlögðum refsingum fyrir þá sem táldraga einhvern af sama kyni eða láta fallerast. Í flestum vestrænum löndum hafa stjórnvöld farið þá leið að lögleiða samkynhneigð. Engu að síður er þörf á öðrum kraftmiklum aðferðum til þess að hjálpa fólki sem stundar hommaskap, efla vald þess og stöðu, reyndar með það fyrir augum að það geti að lokum sagt skilið við þetta líferni. (Trúfélög hafa t.d. beitt sér fyrir afhommun með góðum árangri.)"
Greinin sem ég vísa í er vond. Hún er vond af sömu ástæðum og grein Ingóllfs og túlkun hans á tölum um þær hættur sem vændiskonur búa við. Þar er nefnilega gengið út frá því að vandamál þessa fólks stafi af kynhegðun þess. Ekki er tekið tillit til þess að jaðarfólk og utangarðsfólk er öðrum líklegra til að koma út úr skápnum og að fólk sem býr við fordóma og þarf jafnvel að halda miklivægum hlutum í lífi sínu leyndum, er öðrum líklegra til áhættuhegðunar. Á sama hátt taka þeir sem rannsaka vændi sjaldan tillit til þess að þær vændiskonur sem eru sýnilegastar og líklegastar til að þiggja hjálp (eða telja sig hafa þörf fyrir hana) eru einnig líklegastar til að vera í vímuefnaneyslu, hafa orðið fyrir ofbeldi og eiga við fátækt, sjúkdóma og önnur félagsleg vandamál að etja. Þær konur sem eru ánægðar vilja yfirhöfuð ekkert við sjálfskipaðar bjargvættir tala. Það er heldur ekki tekið tillit til þess að langvarandi vanlíðan stendur oftast í beinu sambandi við það viðmót sem manneskjur mæta í samfélagi sínu og það er ósköp eðlilegt að þeir sem lifa tvöföldu lífi og fá stöðugt þau skilaboð að þeir séu veiklundaðir, sjúkir á geðsmunum, ógeðslegir og siðlausir, þjáist fyrir það.
Niðurstaða Ingólfs er sú að í sósíaldemókratískum löndum sé rétt að yfirvaldið hafi vit fyrir fólki og geri sitt besta til að stjórna kynhegðun þess. Vegna þess að það er svo hættulegt að vera hóra og konum náttúrulega engan veginn treystandi til að meta það sjálfar hvort þær vilji taka áhættuna. Ég er þessu ósammála.
Hvort sem fólk býr við sólíaldemókratisma eða eitthvað annað, ætti það að fá að stjórna sínu lífi sjálft. Sjálfsagt er að taka hart á þrælahaldi, halda uppi öflugu forvarnastarfi meðal unglinga og bjóða upp á aðstoð fyrir þá sem kæra sig um að hætta vímuefnaneyslu og/eða vændi. Það að sjálfskipaðar bjargvættir reyni að hafa vit fyrir öðrum með því að búa til glæp án fórnarlambs er hinsvegar óþolandi. Nær væri að lögleiða vændi, búa þeim sem það stunda almennilegt starfsumhverfi og láta af þessari niðurlægjandi orðræðu sem gerir allar konur að viljalausum verkfærum graðra ofbeldismanna. T.d. væri hægt að gefa vændishúsum gæðastimpil, rétt eins og matsölustaðir þurfa heilbrigðisvottorð. Þannig gætu viðskiptavinir komist hjá því að styðja þrælahald og konur gætu stundað þessa atvinnu í öruggu umhverfi og sótt rétt sinn ef á þeim er brotið.
Þá er undirskriftasöfnuninni vegna Guðmundar- og Geirfinnsmálsins lokið.
1190 undirskriftir söfnuðust og hafa nú verið sendar til Ögmundar. Ég bjóst við meiri þátttöku. Hélt einhvernveginn að flestum þætti skipta máli að búa við réttarkerfi sem viðurkennir mistök sín. Réttarkerfi sem viðurkennir ekki pyndingar sem rannsóknaraðferð og dæmir ekki menn án sönnunargagna.
En líklega er flestum sama. Kannski ekkert undarlegt. Þegar fólk býr hvorki við hvatningu né tækifæri til að hafa áhrif á umhverfi sitt og samfélag þá er ekki von að það taki ábyrgð heldur.
Ég hugsa að Ögmundur skipi rannsóknarnefnd. Hann getur ekki verið þekktur fyrir að gera ekkert og rannsóknarnefnd er voða dipló.
Á næstu dögum mun Ögmundur Jónasson taka afstöðu til kröfu um endurupptöku Guðmundar- og Geirfinnsmála.
Ögmundur getur ekki fyrirskipað endurupptöku en hann getur beitt sér fyrir henni með því að mælast til þess við hæstarétt og verði hæstréttur ekki við því getur Ögmundur skipað rannsóknarnefnd. Álit slíkrar nefndar hefur ekkert lagalegt gildi og máir sennilega ekki skítaglottið af smetti Valtýs Sigurðssonar en eitthvað gæti þó komið í ljós sem gefur enn eitt tilefnið til endurupptöku.
Snemma í fyrramálið verður þessi áskorun send Ögmundi. Þátttaka hefur verið dræm. Margir hafa skorast undan því að setja nafn sitt við þetta með þeim orðum að þeir viti ekki nóg um málið til að taka afstöðu. Sú afstaða er byggð á misskilningi. Með því að undirrita þessa áskorun er ekki verið að taka afstöðu til þess hvort dómfelldu voru sekir eða saklausir, heldur þá afstöðu að rannsókn málsins hafi verið gölluð og því sé ástæða til að kanna hvernig að henni hafi verið staðið og hvort hún hafi gefið tilefni til sakfellingar.
Ég hvet þá sem enn hafa ekki undirritað áskorunina til að gera það nú þegar.
Hér eru tenglar á umfjöllun Ísland í dag um málið.
Fyrri þáttur
Seinni þáttur.
Drífa Snædal skrifar grein á knúzið þar sem hún færir rök fyrir því að þrif og þvottar séu atvinnugrein.
Þetta eru ágæt rök hjá Drífu og ég er henni sammála. Vil bæta því við að auðvitað eiga konur að fá að vinna við þrif ef þær kjósa það, jafnvel þótt megi reikna með að flestar þeirra horfi meira til launa en skemmtunar. Það sem mér finnst hinsvegar undarlegt við grein Drífu er að hún segist mynda sér skoðun á þessu á sama hátt og vændi og staðgöngumæðrun, þ.e. út frá samfélagslegum áhrifum og því hvort hreingerningafólk, vændiskonur og staðgöngumæður yrðu verr eða betur staddar með lögleiðingu. Hún kemst semsagt að þeirri niðurstöðu að áhrif þess að gera heimilsstöf að atvinnugrein yrðu góð en heldur samt í þá skoðun að áhrif þess að líta á kynlífsþjónustu sem atvinnugrein yrðu slæm.
Ég tók hluta af texta Drífu breytti honum lítiilega, breytingarnar felast aðallega í því að skipta hreingerningum út fyrir kynlífsþjónustu. Útkoman er þessi:
Samfélagslega hef ég metnað til að kynlífsþjónusta verði metin á við önnur störf og sé í því möguleika á að auka jafnrétti bæði innan heimila og á vinnumarkaðnum. Konur myndu þá minnka hina ólaunuðu kynlífsþjónustu sem kemur í veg fyrir að þær njóti kjara og réttinda á við karla á vinnumarkaðnum. Fjölskyldur myndu hugsanlega losna undan streitunni sem fylgir því þegar hjón hafa mismikla þörf fyrir kynlíf og snertingu og konur sérstaklega fengju tíma til lýðræðisþátttöku í stað þess að standa í því að sænga hjá sambýlingi sínum. Einhverjir hafa orðið til að benda á að með aðkeyptri kynlífsþjónustu inni á heimilum yrðu þau eins og vændishús og fólk fjarlægðist hjónaband sitt sem grunneiningu samfélagsins. Vissulega er fólk sem finnst nauðsynlegt að sinna maka sínum og jafnvel góð skemmtun – ég sé hins vegar lítinn mun á að fara með bílinn í viðgerð, kaupa pípara til að losa stíflu, fá málara til að mála stofuna eða að fá sérfróða manneskju til að fullnægja karlinum og jafnvel fara í undarlega hlutverkaleiki. Af hverju er það svo rosalega mikilvægt að við gerum það í ólaunaðri vinnu sem hefur hingað til verið á könnu kvenna, en kaupum aðstoð við það sem hefur hingað til verið á könnu karla? Það má með fullt af rökum benda á að ef vanda skal til verka þarf reynslumikið og hæft fólk í öll þessi störf.
Önnur gagnrýni sem hefur heyrst er að kaup á vændi festi í sessi stéttaskiptingu og láglaunastöðu kvenna sem vinnuafl í klám- og kynlífsgeiranum. Þetta er verulegt áhyggjuefni að mínu mati og öll opinber hvatning í átt að atvinnukynlífi þarf að taka mið af þessu. Í dag er staðan sú að fjöldi kvenna stundar þessa iðju í svartri vinnu, án þess að vera „inni í kerfinu“, þ.e. þær eiga ekki rétt á atvinnuleysisbótum ef vinnan bregst, safna ekki í lífeyrissjóð né geta þær beitt sér innan stéttarfélags. Um leið og störfum vændiskvenna er lyft upp á borðið og þau gerð „hvít“ öðlast það fólk sem þau vinnur réttindi sem fylgja því að vera viðurkennd starfsstétt, sem þá getur myndað þrýstihópa og háð kjarabaráttu. Það hlýtur að vera betra en sú staða sem þessi ósýnilega stétt býr við í dag. Svo getum við tekið umræðuna um hvernig við búum um hnútana svo störfin verði metin vel til launa og bæði kynin fáist til að sinna þeim.
Að vinna við að sinna kynferðislegum þörfum annarra, einkum inni á heimilum fólks er persónulegt og viðkvæmt og þörf er á að vernda sérstaklega fólk sem vinnur slík störf frá misnotkun og valdníðslu hvers konar. Ekki síst þess vegna tel ég mikilvægt að stjórnvöld hugi að því hvernig heimilisvændi og önnur kynlífsþjónusta geti orðið viðurkennd í flóru atvinnulífsins.
Niðurstaða mín er sem sagt (í bili) að stjórnvöld ættu að grípa til aðgerða til að efla launuð störf við kynlífsþjónustu til dæmis með skattahagræðingu til að efla jafnrétti, búa til ný störf og viðurkenna að störf vændiskvenna og annarra kynlífsþjóna séu jafnmikilvæg og önnur störf í samfélaginu.
Gaur fær vinnu út á það að koma vel fyrir og standa sig vel í viðtölum. Hann er að vísu nátengdur einkavinavæðingunni en það er nú ekki mínus (líklega bara plús ef eitthvað er) og svo er hann Framsóknarmaður en það skiptir auðvitað engu máli heldur. Ekki hefur komið fram hvað hann hefur til brunns að bera sem aðrir umsækjendur hafa ekki.
Gaman væri að vita hvað það var sem Páll sagði eða gerði í viðtölum sem sló svona rækilega í gegn. Ekki hefur tíminn farið í að útskýra hvernig menntun hans og reynsla kemur að gagni í starfi. Hvað gerði hann sem hinir klikkuðu á? Fór hann með gamanmál? Eða þykir hann bara svona sætur?
Þegar Einar Steingrímsson skilgreindi Ísland sem "andverðleikasamfélag" í sjónvarpi, hélt ég fyrst að einhver myndi gagnrýna það mat hans harðlega. En það hefur ekki gerst. Þvert á móti kinkaði þjóðin bara kolli, rétt eins og loksins hefði verið orðað það sem allir vissu svosem. Svo rækilega gekk þessi hugmynd í þjóðarsálina að nú réttu ári síðar gefur gúggull upp 633 leitarniðurstöður ef orðið eitt og sér er slegið inn. Ég hef enn ekki séð nokkurn mann mótmæla því að Ísland sé andverðleikasamfélag en því miður hef ég heldur ekki orðið vör við neinar alvöru umræður á alþingi um það hvort ástæða sé til að hverfa frá þeirri pólitík. Ég hef séð harða gagnrýni á fullyrðingar um að Íslendingar séu "kristin þjóð", "harðdugleg þjóð", "frumkvöðlasamfélag" og jafnvel sú hugmynd að við séum "bókmenntaþjóð" hefur verið dregin í efa. En "andverðleikasamfélag", nei það efast enginn um.
Ísland er semsagt andverðleikasamfélag. Um það er ekki deilt. Menn virðast hinsvegar bara líta á það sem nokkuð eðlilegt ástand. Eða kannski frekar sjálfsagt mál. Íslendingar tala íslensku, borða SS-pylsur, þekkja 13 jólasveina og ráða frændur sína og pólitíska samherja í áhrifastöður. Það er bara hluti af menningunni.
Ár eftir ár flykkjast þúsundir manna niður á Austurvöll við þingsetningu og sýna vanþóknun sína í verki. Margir þeirra sem eru sáttir við það hvernig samfélag okkar er rekið í dag, telja allt vera á réttri leið eða að það sé ekkert skárra í boði, skilja bara ekki hvað mótmælin snúast um. Hver er krafan? er spurt.
Mótmæli við þingsetningu snúast ekki lengur um eina, afgerandi kröfu. Einn mótmælir verðtryggingu, annar málþófi, sá þriðji vill láta lögleiða kannabisefni, einhver tjáir einfaldlega almennt úrræðaleysi og vonbrigði með orðunum "helvítis fokking fokk!" Allt frekar kaótískt og verður ekkert minna kaótískt þótt anarkistar láti ekki sjá sig. Mótmælin snúast um þá almennu tilfinningu að eitthvað mikið sé athugavert við samfélag þar sem nokkrir menn geta skandaliserað endalaust á kostnað annarra. Þeir eru til sem geta ekki einu sinni útskýrt hvað þeir vilja, þeir vilja "bara eitthvað annað."
Mótmælin snúast aðeins að mjög litlu leyti um það hverjir sitja í ríkisstjórn. Það eru nákvæmlega engar líkur á því að ef Sjallarnir kæmust aftur til valda félli bara allt í ljúfa löð. Óánægjan er dýpri en svo. Óánægjan snýst um valdleysi almennings, skort á upplýsingum um það hvað eiginlega gerðist á Íslandi, hvernig efnahagskerfið sprakk, hvaða ákvarðanir urðu til þess og hver var ábyrgur, hvernig eigi að bæta fyrir það og koma í veg fyrir að það gerist aftur. Rannsóknarskýrslan dugir ekki til. Fólk er óöruggt um framtíð sína, það veit ekki hvort það á að kenna börnunum sínum að spara eða eyða, það treystir ekki lífeyrissjóðunum eða tryggingakerfinu og það verður reiðara eftir því sem það fréttir af fleiri frændsemisráðningum og baktjaldabralli.
Fólk vill "eitthvað annað". Það vill gegnsætt fjármálakerfi sem hægt er að botna eitthvað í án þess að taka doktorsgráðu í viðskipta- eða hagfræði. Það vill banka sem þjónusta almenning í stað þess að ræna hann. Það vill fyrirtæki sem starfa heiðarlega og borga starfsmönnum sínum góð laun en snúast ekki bara um að mylja undir örfáa toppa. Það vill jafnari skiptingu gæða og réttlátara velferðarkerfi. Það vill að landinu sé stjórnað án klíkuskapar. Það vill að stjórn landins snúist um að finna sem bestar lausnir en ekki að koma höggi á andstæðinginn. Það vill fá að leggja eitthvað til málanna og að það sem hefur til málanna að leggja verði tekið til greina. Það vill vita hvað stjórnmálamenn eru að bralla bak við tjöldin, því það er hætt að treysta þeim og það er yfirleitt ekkert persónulegt, það hefur bara sýnt sig að einkavinavæðing og hagsmunapot viðgengst innan stjórnsýslunnar og fólk er bara komið með algert ógeð á því.
Fólk sem vill "bara eitthvað annað" veit alveg á hvaða gildum það vill byggja samfélag sitt. Það veit bara ekki hvernig á að fara að því. Og nú þegar við erum komin með það á hreint að það sem við höfum virkar allavega ekki, er kominn tími á að ræða það hvaða leiðir er hægt að fara til að byggja upp eitthvað nýtt. Við þurfum að hætta að velta því fyrir okkur hvernig hægt sé að skikka bankana til að sýna aðþrengdu fólki miskunnsemi en fara þess í stað að leita leiða til að byggja upp nýtt bankakerfi. Við þurfum að hætta að klína öllum skít sem finnst á landinu í andlitið á Jóhönnu Sigurðardóttur og leita þess í stað leiða til að búa til stjórnkerfi þar sem almenningur er bæði upplýstur og ábyrgur.
Það er allavega á hreinu að það sem við höfum dugar ekki til að draga úr ójöfnuði, vernda náttúruna og tryggja öryggi, frið og frelsi. Við þurfum að prófa eitthvað annað og áður en við kippum fúnum grunninum undan valdastofnunum samfélagsins, skulum við velta því aðeins fyrir okkur hvernig þetta eitthvað annað geti litið út.
Eins og ég er mótfallin ríkisvaldi, hef ég samt samúð með alþingismönnum og öðrum stjórnmálamönnum. Þetta eru andstyggileg störf að því leyti að það er nánast útilokað að gera neitt sem ekki er líklegt að verði gagnrýnt harkalega.
Stjórnmálamenn eru daglega gagnrýndir fyrir að hlusta ekki á almenning. Þegar einhver þeirra svo gerir það og tekur jafnvel undir þær skoðanir sem fram koma, er hann ásakaður um lýðskrum.
Dorrit Moussajeff klifraði yfir girðingu í gær og vitanlega hlýtur það að vera athyglissýki og lýðsskrum. Það er fyrirfram útilokað að hún sé einfaldlega forvitin um það hvað er eiginlega að gerast og vilji fá einhverjar upplýsingar frá fyrstu hendi. Fáum dettur í hug að hún hafi sjálf efast um að stjórnskipulag okkar og hagkerfi sé réttlátt og heillist því af þeim sem gagnrýna það. Engar líkur á að hún hafi sjálf lítinn skilning á því að skrímsli sem heita hagkerfi, verðtrygging og stýrivextir geti ráðskast með líf fólks og gert íbúa svo auðugs lands að öreigum og hafi því samúð með fólkinu sem heimtar skýringar. Og síst dettur fólki í hug að hún hafi jafnvel einhverjar upplýsingar sem hún veit ekki hvað hún á að gera við.
Ég sá að einhver mannvitsbrekkan var líka að hnýta í hana fyrir að fara inn í kristna kirkju. Ef hún hefði ekki gert það hefði hún eflaust verið gagnrýnd fyrir trúarhroka.
Þegar forsetafrú klifrar yfir girðingu er hægt að horfa á það frá allavega þremur sjónarhornum. Kannski er hún að snobba niður á við og finnur til sín við að fá knús og klapp á bakið frá þeim sem finnst hún vera að sýna sér heiður með því. Ekki sé ég að það skaði neinn. Kannski er hún bara að ögra Ólafi. Só? Og kannski er eitthvað jákvætt við það að fígúra í virðingarstöðu sýni þeim áhuga sem mótmæla ákvörðunum alþingis.
Það sem ég hef engan séð gagnrýna enn er þó hin undarlega frétt um að lögreglan hafi reynt að stoppa hana. Var lögreglan ekki þarna til að varna því að óður múgurinn kæmist að alþingishúsinu? Hvaða heimild hefur lögreglan til að hindra ferðir Dorritar Moussajeff? Auðvitað hefur hún það ekki og reyndar sé ég það ekki á myndbandinu að neinn hafi reynt að hindra hana. Er DV nokkuð að ljúga eða vantar eitthvað í myndskeiðið? Það er allavega á hreinu að löggan var ekki þarna til að verja Austurvöll fyrir Dorrit.
Þessi gjörningur Dorritar er merkilegri en ætla mætti við fyrstu sýn. Ef þetta hefði verið öfugt, ef eitthvert noboddý í hagkaupskápu hefði klifrað yfir girðinguna hinummegin frá, hefði viðkomandi verið handtekinn, járnaður og laminn í löggubílnum (það virðast vera stöðluð vinnubrögð lögreglunnar að lemja fólk á leiðinni á stöðina.) Þegar aftur á móti fín kona í fínni kápu klifrar í "öfuga" átt og lætur bara ekkert stoppa sig, þá hriktir nú aldeilis í stoðum valdsins. Þessi girðing er semsagt ekki heilög? Það má semsagt ekki lemja alla sem fara yfir hana? Og hvað ef má fara yfir hana úr þessari átt? Má þá samt handtaka, járna og lemja þá sem fara yfir hana úr hinni áttinni.
Í gær vakti Dorrit Moussajeff athyglisverða spurningu; hvað gerist ef þingmenn og aðrir ráðamenn neita að taka þátt í aðskilnaðarhyggjunni? Hvað ef 3 þingmenn, 10 þingmenn eða 20, fara út og klifra yfir girðinguna, yfir til fólksins sem vill breytingar, ekki skítareddingar heldur raunverulegar breytingar? Hvað ef fólk neitar að taka girðingar alvarlega? Annað sem kom í ljós, sá sem kemur til fólksins er ekki grýttur og barinn, heldur kysstur og knúsaður. Fólk er ekki eins hættulegt og ætla mætti, það bara vill ekki láta hundsa sig.
Hvort sem Dorrit Moussajeff er lýðskrumari eða hetja, þá vakti hún þessa spurningu, meðvitað eða ómeðvitað. Löggan hefur ekkert vald til að stöðva hana, þingmenn eða neinn annan í því að ganga frá alþingishúsinu og út á Austurvöll og kannski er það einmitt það sem þarf að gerast. Kannski er besta leiðin til að bylta kerfinu ekki sú að "okkars" rjúfum borða og girðingar og göngum (eða ryðjumst) inn í byggingar þess og aðrar tákmyndir, heldur að "þeir" komi út.
Ég held að ógeð mitt á barlómi lögreglumanna sé að ná hámarki.
Áttaði fólk sig almennt á bakgrunninum á þessari ömurlegu auglýsingu? Ég sá þetta ekki fyrr en mér var bent á það:

Rauður bakgrunnur og dauf mynd af lögreglunni að "verja" valdastofnun gegn hinum bandóðu kommúnistum. Svo dauf er myndin að maður þarf að rýna í hana til að átta sig. Þetta er það sem kallast "subliminal" skilaboð, myndinni er ætlað að hafa tilfinningaleg áhrif án þess að við áttum okkur á því; hér eru píslarvottarnir sem verja hið "náttúrulega" vald (þ.e. stjórn Sjálfstæðisflokkins og alræði auðmanna) gegn ofbeldisfulla vinstra pakkinu.
Enn eitt fórnarlambsrunkið í DV í dag. Fyrirsögnin er "Leggja líf sitt að veði á hverri vakt" hvorki meira né minna. Á næstu opnu tjáir sig eiginkona lögreglumanns. Fjölskyldan hefur búið við hótanir og þurft að flýja heimili sitt, frúin hefur af göfuglyndi sínu haldið þetta út og boðið börnunum sínum upp á það líka. Þessi kona er ekki fórnarlamb póltískra ofsókna. Maðurinn hennar ÁKVAÐ að vinna starf sem á víst að vera svona ægilega hættulegt. Enginn bað hann um það, sennilega bara hugsjón hans að spranga um með gas og kylfu og það virðist víst ekkert mál að bæta fyrir allar þessar hrellingar með hærri launum. Enn einn runkarinn kemur svo dásamlega upp um sig í útvarpinu í dag, finnst allt í lagi með eggjakast svo fremi sem vinstri maður verður fyrir því.
Aumingja lamda löggan, líklega búin að týna kylfunni sinni og gasbrúsanum. Og svo þurfa þeir að halda í hendur deyjandi barna. Aldrei hef ég heyrt lækna, hjúkrunarfólk eða sjúkraflutningamenn nota svo lúaleg brögð í kjarabaráttu að höfða til meðaumkunar almennings á þennan hátt.
Sýnið mér gögn sem styðja þá kenningu að lögreglumenn séu í stöðugri lífshættu. Sýnið mér fram á að þeir verði oftar fyrir líkamstjóni en annað fólk sem vinnur áhættusöm störf. Í augnablikinu man ég eftir þó nokkuð mörgum vinnuslysum, bæði stórfelldu líkamstjóni og dauðaslysum á sjómönnum, starfsmönnum við virkjanir, rafmagnsvinnu og ýmsa vélavinnu. Sýnið mér fram á að lögregluþjónar séu í meiri hættu en atvinnubílstjórar og að andlegt álag á þá sé meira en á starfsfólk geðdeilda, barnaverndarnefnda og kvennaathvarfa og þá skal ég hlusta á ykkur grenja.
Og sýnið þá kurteisi að telja fram fríðindi þegar þið grenjið yfir lélegum launum. Takið fram að þið fáið frítt fæði, að þið eru sótt í vinnuna, að þið þurfið ekkert að borga fyrir líkamsrækt og heilsugæslu. Takið líka fram að þið þurfið nánast aldrei að taka ábyrgð á afglöpum ykkar, að það er undantekning ef máli á hendur lögreglunni er ekki vísað frá dómi.
Eftir sem áður mun ég taka vel á móti þeim lögreglumönnum sem vilja fá hjálp til að hætta. Hingað til hefur ekki einn einasti gefið sig fram. Þeir vilja nefnilega ekkert hætta. Þeir vilja bara, eins og allir aðrir, fá hærri laun. Þeir ganga hinsvegar öllum öðrum stéttum lengra í því að útmála sjálfa sig sem píslarhetjur, annað eins væl hefur hvorki fyrr sé síðar heyrst á Íslandi, hjá nokkurri stétt.
|